ارزیابی تأثیر مصالح بر عملکرد حرارتی و آسایش فضاهای شهری در شهر سبزوار

doi
10.82109/juep.2026.1184492
چکیده

ابعاد فضایی، کالبدی و محیطی عناصر تشکیل دهنده فرم شهری، از جمله عوامل موثر بر آسایش حرارتی فضاهای باز شهری هستند و توجه به آنها در فرایند برنامه‌ریزی و طراحی شهری، می‌تواند فضاهایی با آسایش حرارتی مطلوب را برای شهروندان فراهم آورد. هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر مصالح مختلف بر آسایش حرارتی فضاهای باز شهری در بخشی از شهر سبزوار است. بدین منظور، سه گزینه مختلف با مصالح متفاوت به وسیله نرم‌افزار انوی‌مت شبیه‌سازی شده و تأثیر مصالح سطوح مختلف بر عملکرد حرارتی و آسایش فضاهای شهری اطراف آن‌ها ارزیابی و تحلیل می‌گردد. یافته‌ها نشان می‌دهد، گزینه ج از نظر میانگین دمای سطح، میانگین رطوبت نسبی و میانگین دمای تابشی در زمستان و شاخص اقلیم حرارتی جهانی و شاخص دمای معادل فیزیولوژیکی، نسبت به گزینه‌های دیگر وضعیت مطلوب‌تری دارد. میزان آلبدوی سطحی آن در تابستان و زمستان یک اندازه و برابر با 3/0 می‌باشد. اما، سرعت باد در هر دو فصل تابستان و زمستان برای هر سه گزینه یکسان است و بنابراین به نظر می‌رسد که تغییر مصالح تاثیری بر سرعت باد ندارد. بر این اساس، بین سه گزینه پیشنهادی، گزینه ج ( مصالح دیوار از جنس بتن و سقف از نوعی سفال، کف­سازی پیاده­روها از جنس گرانیت و کف­ سواره، فوتوکات و مصالح مورد استفاده در بین بلوک­ها و محوطه حیاط، گرانیت سیاه و مسیر اضطراری از آسفالت با روکش قرمز ) نسبت به گزینه الف و ب از نظر عملکرد و آسایش حرارتی برای شهر سبزوار مناسب‌تر است.