کنترل پوسیدگی نرم باکتریایی هویج با استفاده از اکتینومیست ها

نویسندگان

1 استادیار، گروه گیاه¬پزشکی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

2 استادیار، گروه گیاه¬پزشکی، واحد جیرفت، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران

doi
چکیده

پوسیدگی ‌نرم باکتریایی از بیماری‌های شایع محصولات کشاورزی است که باعث ایجاد بافت آلوده، آبکی، نرم و پوسیده می‌شود. کنترل ‌‌زیستی با استفاده از میکروارگانیسم‌های مفید خاک، روشی برای ‌مهار عامل ‌بیماریزا با هدف کنترل طولانی‌ مدت بیماری و جایگزین روش­های کنترل شیمیایی و کاهش مصرف سموم کشاورزی می­باشد. در پژوهش ‌حاضر امکان کنترل‌ زیستی باکتری عامل پوسیدگی ‌نرم ‌هویج، توسط جدایه‌های اکتینومایست بررسی شد. ابتدا نمونه‌های هویج‌ آلوده از مناطق مختلف شهرستان جیرفت جمع‌آوری و باکتری Erwinia carotovora از آنها جداسازی ‌گردید. سپس جدایه­‌های اکتینومایست از ریزوسفر ‌خاک هویج سالم، جداسازی و روی باکتری‌ بیمارگر اثر داده ‌شد. نـتایـج نـشـان ‌داد میـانگـین بازدارنـدگی رشد باکـتری بیمارگر، توسط اکتینومایست، در شرایط آزمایشگاهی 38 درصد و میانگین درصد بازدارندگی از رشد ‌متابولیت‌های فرار و غیر­فرار جدایه اکتینومایست علیه عامل پوسیدگی هویج به ترتیب به میزان صفر درصد و 100 درصد بود. نتایج حاصل از بررسی میزان آنزیم کاتالاز و پراکسیداز در نمونه‌های ‌هویج تیمار ‌شده با اکتینومایست، نشان از افزایش میزان هر دو آنزیم داشت. میزان آنزیم پراکسیداز و کاتالاز به ترتیب پنج و نه درصد افزایش نسبت به نمونه شاهد داشتند که این تفاوت در سطح احتمال 5% معنی­دار بود. در شرایط انبار، علائم پوسیدگی در نمونه شاهد بعد از گذشت یک هفته ظاهر‌ شد؛ اما علایم آلودگی در نمونه هویج تلقیح شده با عوامل آنتاگونیست بعد از گذشت سه ‌هفته نمایان گشت. بنابراین بر اساس نتایج پژوهش ‌حاضر در شرایط ‌آزمایشگاه و انبار، از بین جدایه­های اکتینومیست، جدایهA11، توانست به‌خوبی مانع از رشد باکتری‌ عامل پوسیدگی ‌هویج گردد.