بررسی مشخصه های ادبیات گمانه زن در سه رمان وحشت معاصر( خون خورده،سورمه سرا،ساعت باران)
نویسندگان
1 استادیارگروه زبان و ادبیات فارسی،واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی،واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران ،ایران
3 استادیارگروه زبان و ادبیات فارسی،واحد تهران مرکزی،دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
doi
چکیده
گمانهزن،داستانی است که قوانین جهانش با دنیای واقعی تفاوت دارد؛ داستان وحشت زیرشاخۀ این ژانر است؛این مقاله، با بررسی رمانهای سورمه سرا از رامبد خانلری ، خون خورده از مهدی یزدانی خرم و ساعت باران از هادی معیری نژاد علاوه بر بررسی مشخصه های وحشت در این داستانها به بیان شباهتها و تفاوتهایشان نیز میپردازد . نتایج این پژوهش نشان میدهد که هر سه داستان ( سورمه سرا، خون خورده و ساعت باران)، مشخصه های مشترکی دارند که خاص ژانر وحشت گمانه زن است و تفاوت هایشان در فرم و محتوا است. سورمهسرا با ترسی حسی و واقعنمایانه و با بهرهگیری از نمادهای طبیعی و اسطورهای و موجودات ماورائی روایتگر،وحشتی را پدید میآورد که در گسست از زمان و ورود به جهان مردگان ریشه دارد؛ اما، خون خورده با ترس خشونت بار و واقع بینانه، از نمادهای تاریخی بهره برده و به همراه موجودات و پدیده های هولناک به صورت تجسدی و ملموس است و وحشتش ریشه در رنج تاریخ و مسئولیت انسانی دارد.در آخر، در ساعت باران، ترس در سطحی روانشناختی و مبتنی بر تجربۀ واقعی روزمره است و نمادهای طبیعی و اشیای آشنا به عنصر تهدید تبدیل شده اند و موجودات هولناکِ آن ،ساختۀ ذهن راوی و مبهم هستند و وحشتش ریشه در فرهنگ و باورهای جمعی دارد. در نهایت، هر سه داستان در یک نقطه به هم می رسند.طبیعت، تاریخ، روان انسان و ناشناختگی همگی سرچشمههای تولید هراس در ژانر وحشت و نمایانگر بحرانهای فردی و جمعی و ابزاری مؤثر برای واکاوی لایههای پنهان واقعیت در ادبیات معاصر است.
