دستاوردهای تحقیقات باستان‌شناسی در تل‌بندو، نورآباد فارس

نویسندگان

1 دکتری باستان‌شناسی، عضو هیئت علمی گروه باستان‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 دانشجوی دکتری باستان‌شناسی، گروه تاریخ و باستان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

3 دکتری باستان‌شناسی، عضو هیئت علمی، سازمان میراث فرهنگی گردشگری و صنایع دستی، تهران، ایران.

doi
چکیده

پژوهش‌های مرتبط با دوران تاریخی ایلام به‌درستی معلوم کرده است در تاریخ حکومت‌های ایلامی مجهولات فراوانی وجود دارد. ما هنوز بسیاری از مناطق ایلامی را که در الواح و کتیبه‌های ایلامی و بین‌النهرینی از آن‌ها نام برده شده نمی‌شناسیم. به خط ایلامی آن‌گونه که باید تسلط کامل نداشته و در مورد وضعیت معیشتی و روزمر‌‌ة ایلامیان احاطة وافر نداریم. این نقصان به‌ویژه در مناطقی که تاکنون کمتر مورد کاوش قرار گرفته اند، بیشتر نمایان است. کاوش‌های باستان‌شناسی در فارس و خوزستان توسط باستان‌شناسان ایرانی و خارجی در طول یک قرن گذشته آگاهی‌هایی درخصوص نحوة معیشت و تفکرات مذهبی آن دوره را ارایه می‌دهد. اما همواره یکی از دغدغه‌های فکری باستان‌شناسان نحوة ارتباط مردمان کوه‌نشین فارس با مردمانی بوده که در مناطق پست و کم‌ارتفاع خوزستان می‌زیسته‌اند. این روند از دورة پیش از تاریخ تا دوران‌ معاصر قابل بررسی بوده و می‌تواند از طریق کاوش‌های باستان‌شناسی مورد پژوهش همه‌جانبه قرار گیرد. یکی از محوطه‌هایی که به‌تازگی مورد کاوش قرار گرفته، تل بندو نام دارد. نتایج حاصل از پنج فصل کاوش باستان‌شناسی در تل بندو مدارک زیادی در ارتباط با نحوة معیشت و اوضاع اجتماعی این منطقة میان‌کوهی از دورة آغاز نگارش تا هخامنشی در اختیار ما قرار می‌دهد. شواهد بدست آمده نشان می‌دهد که این محوطه تحت تأثیر فرهنگ‌های پیش از تاریخ فارس از دورة باکون الف تا عصر حاضر سکونتگاه اقوام کوچ‌رو و یا یکجانشین بوده که این مکان را جهت استقرار موقت و یا دایم خود انتخاب کرده‌اند.