ارزیابی میزان آلودگی خوراک دام به آفلاتوکسین B1: در شمال شرق ایران (سبزوار) در سال 1400

نویسندگان

1 استادیارانگل‌شناسی پزشکی، گروه میکروبیولوژی دانشکده پزشکی و مرکز تحقیقات لیشمانیوز، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

2 استاد علوم تشریحی، گروه علوم تشریح، دانشکده پزشکی و مرکز تحقیقات سلولی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران

doi
10.30468/jsums.2025.8021.3206
چکیده

زمینه و هدف: آفلاتوکسین B1 یک آلاینده رایج در خوراک دام است و بیشترین سمیت حاد و مزمن را در بین مایکوتوکسین‌ها دارد. در مطالعات مختلف، اثر جانبی آفلاتوکسین B1 بر سلامت دام و درنتیجه سلامت انسان به اثبات رسیده است، بنابراین تعیین غلظت آفلاتوکسین B1 در خوراک دام ضروری است به همین منظور و با توجه به فقدان تحقیقاتی در این زمینه در این منطقه، این بررسی طراح و اجرا شد تا غلظت این سم را در خوراک دام گاوداری‌های اطراف سبزوار مطالعه نماییم. مواد و روش­ها: در حدود 360 گاوداری در اطراف شهر سبزوار وجود دارد که ما برای نمونه‌برداری آن‌ها را به دو گروه گاوداری‌های بزرگ (صنعتی) و کوچک (سنتی) تقسیم‌بندی کردیم و متناسب با فراوانی هر گروه تعدادی را به‌صورت تصادفی از هر گروه انتخاب و از انبار خوراک دام آن‌ها از گروه‌های مختلف مواد غذایی (کنسانتره، نان خشک و علوفه خشک)، نمونه‌گیری انجام و بعد از خشک و پودر کردن به روش الایزا آزمایش انجام شد. یافته­ها: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که تمامی نمونه‌های کنسانتره، علوفه و نان خشک جمع‌آوری‌شده از گاوداری‌های سنتی و صنعتی آلوده بودند و میانگین غلظت آفلاتوکسین B1 در نمونه‌ها 01/14 میکروگرم در کیلوگرم و سطح آلودگی همه آن‌ها بالاتر از حد مجاز استاندارد ملی ایران µg/kg) 5(بود. نتیجه‌گیری: با توجه به آلودگی بالای آفلاتوکسین B1 در خوراک دام‌های گاوداری‌های سبزوار، لازم است نهادهای بهداشتی نظارت دقیق‌تری از نظر خوراک دام داشته باشند.