فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

درّام، نام دهستانی در شهرستان طارم علیا است که مرکز آن دهی تاریخی به همین نام می‌باشد. این نام در متون متعددی از دوران میانی اسلامی و پس از آن ذکر شده است. پژوهش حاضر به بررسی پیشینهٔ تاریخی درّام و تبیین ابعاد استقرار کهن این مکان، موسوم به «قلعۀ درّام»، بر پایهٔ شواهد باستان‌شناختی و متون تاریخی می‌پردازد. برای دستیابی به این هدف، مواد فرهنگی قلعه، از جمله سفال‌ها و ویژگی‌های معماری بقایای سازه، مورد مطالعه و تحلیل قرار گرفته است. افزون بر این، با بهره‌گیری از متون تاریخی، به‌ویژه سفرنامۀ پیتر دلاواله، سیاح ایتالیایی قرن هفدهم، مسیر راه قدیمی که در دورۀ صفوی و پیش از آن از درّام عبور می‌کرد، شناسایی و بر روی نقشه بازسازی شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که قلعۀ درّام در دوران پیش از اسلام، به‌ویژه عصر اشکانی، و نیز در قرون میانی و متأخر اسلامی، یک استقرار مرکزی و مهم در منطقۀ طارم علیا بوده و از گسترده‌ترین محوطه‌ها در میان دهستان‌های آب‌بر و درّام به شمار می‌رفته است. همچنین نتایج تحقیق حاکی است که راه ارتباطی قدیم منطقه، که از دهکدۀ کنونی درّام و درۀ رود قزل‌اوزن عبور می‌کرد، تا حد زیادی با مسیر جادۀ امروزی منطبق بوده است.