مرور نظام مند اخلاق و شناسایی چیستی آن در یادگیری مشارکتی از منظر دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استاد برنامه‌ریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری برنامه‌ریزی درسی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
چکیده

صرف تأکید بر یادگیری مشارکتی موجب تحقق آن در آموزش عالی نمی‌شود. ازاین‌رو، اخلاق در یادگیری مشارکتی دانشجویان- به‌عنوان حلقۀ میانجی تحقق یادگیری مشارکتی در آموزش عالی- اهمیت پیدا می‌کند؛ چرا که یادگیری مشارکتی مبتنی بر اصول اخلاقی‌ای است که اثربخشی یادگیری مشارکتی را تضمین می‌کنند. در این پژوهش بررسی پیشینۀ پژوهشی در دو مرحلۀ جداگانه انجام شد تا خلأ پژوهشی دقیق‌تر دیده شود. پژوهش با رویکرد چندروشی و با هدف کاربردی انجام شد. متناظر با دو سؤال، هدف اول فهم کلی از اخلاق در یادگیری مشارکتی دانشجویان بود و مؤلفه‌های مربوط به اخلاق در یادگیری مشارکتی دانشجویان در اسناد شناسایی شد. هدف دوم شناسایی چیستی اخلاق در یادگیری مشارکتی از منظر دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران بود و اینکه دانشجویان مشارکت‌کننده در پژوهش چه تعریفی از اخلاق در یادگیری مشارکتی دارند. ازاین‌رو، دو سؤال جزئی مطرح شد. برای سؤال اول از روش مرور نظام­ مند و برای سؤال دوم از روش گروه کانونی بهره گرفته شد. مرور نظام ­مند با شیوۀ هفت مرحله‌ای رایت و همکاران انجام شد. از غربال 4017 مقاله، 29 مقاله انتخاب و تحلیل آنها با کدگذاری باز و اکتشافی (بالغ‌بر 1000 کد اولیه)، در 4 مضمون اصلی و 15 مضمون فرعی طبقه‌بندی شد. در گروه کانونی با 12 دانشجوی کارشناسی ارشد و دکتری دانشکدۀ روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران مصاحبه شد. پاسخ سؤال دوم در 47 مضمون فرعی و 15 مضمون اصلی طبقه‌بندی شد. در بخش مروری، نگاه جامع‌تری به تعریف اخلاق در یادگیری مشارکتی شد که شامل تعریف، مبانی نظری، ارتباط، چالش‌ها و راهکارهای اخلاق در یادگیری مشارکتی می‌شد. در یافتۀ گروه کانونی، اخلاق در یادگیری مشارکتی از منظر دانشجویان علوم تربیتی بررسی شد. یافتۀ سؤال دوم نشان داد که دانشجویان بر اشتراک دانش و نداشتن بخل علمی تأکید کرده‌اند.

کلیدواژه‌ها