چارچوب پایداری مدل کسبوکار اقتصاد چرخشی در صنعت بستهبندی ایران با استفاده از روش فراترکیب
نویسندگان
1 دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
4 دانشیار، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
5 دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.22034/smsj.2025.522760.2156چکیده
موضوع اقتصاد چرخشی و پایداری کسبوکار دو موضوع حوزه مطالعات مدیریت است و از آنجا که پژوهشگران اندکی به موضوع پایداری از منظر نقش آن در مدل کسبوکارهای مبتنی بر اقتصاد چرخشی پرداختهاند، هدف این پژوهش، ارایه یک چارچوب اولیه جهت تبیین پایداری مدل کسبوکار اقتصاد چرخشی قرار داده شدهاست. از این رو، پژوهش حاضر از نوع کیفی با ماهیت اکتشافی است که در آن از روشهای فراترکیب و تحلیل مضمون استفاده شدهاست. برای انجام فراترکیب، پارامترهای مختلفی نظیر عنوان، چکیده، محتوا و روش پژوهش درنظر گرفتهشد و در هر مرحله، مقالات و پایاننامههایی که برای هدف پژوهش مفید نبودند از فرایند فراترکیب حذف شدند. در نهایت از مجموع 760 مقاله و پایاننامه اولیه، تعداد 71 مقاله و پایان نامه انتخاب شدند. بعلاوه از طریق استراتژی جستجوی گلولهبرفی 14 مقاله جدید انتخاب شدند. سپس کدهای مفهومی اولیه برای دو مدل کسبوکار اقتصاد چرخشی (ورودی چرخشی و بازیابی منابع) درصنعت بستهبندی ایران استخراج و پس از کنترل کیفیت کدگذاری، چارچوب دو مدل براساس نتایج فراترکیب ترسیم شد. در ادامه مصاحبههای نیمهساختارمند با خبرگان صنعت بستهبندی ایران انجام شد که این اقدامات منجر به شناسایی عناصر تشکیلدهنده چارچوب پایداری مدل کسبوکار اقتصاد چرخشی و عوامل مؤثر بر پایداری مدل کسبوکار اقتصاد چرخشی گردید. در نهایت، با ادغام و دستهبندی این عوامل، چارچوب پایداری مدل کسبوکار مبتنی بر بازیابی منابع و چارچوب پایداری مدل کسبوکار مبتنی بر ورودیهای چرخشی با 5 جز کلیدی پایداری مدل کسبوکار، نهادی، فناوری، بازار و محیطزیستی ارایه گردیده است.