سنجش شیوع باورهای اطلاعات سلامت درباره بیماری کووید 19 در دوره پساکرونا
نویسندگان
1 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، پردیس بینالمللی کیش، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
2 گروه علم اطلاعات و مدیریت دانش، دانشکده مدیریت دولتی و علوم سازمانی، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
4 گروه اقتصاد. دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی، استاد مدعو، دانشگاه کارلتون، کانادا.
doi
10.22059/jlib.2026.409820.1810چکیده
هدف: این پژوهش با هدف شناسایی میزان شیوع باورهای درست و نادرست در دوران پسا کرونا که اضطراب این بیماری به اتمام رسیده است و میزان آگاهی افراد افزایش یافته است، انجام شده است.روش پژوهش: ابتدا باورهای درست و نادرست مرتبط با بیماری کرونا بهواسطه مطالعه کتابخانهای به دست آمد. سپس، پرسشنامه محقق ساخته شامل 5 بخش بیماری کرونا و ابتلا به آن، داروها و مکملها، راهکارهای خانگی، واکسن کرونا و بهداشت در محیط ساخته شد. جامعۀ آماری پژوهش دانشجویان رشته داروسازی دانشگاه علوم پزشکی تبریز در مجموع 500 نفر بودهاند. حجم نمونه براساس فرمول کوکران 218 نفر بود که پرسشنامه بهصورت تصادفی ساده بین آنها توزیع شد. دادهها پس از گردآوری توسط نرمافزار اسپیاساس و اسمارتپی.اِل.اس. مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.یافتهها: یافتهها نشان داد که اگرچه سطح آگاهی دانشجویان داروسازی درباره بیماری کووید–۱۹ در برخی ابعاد قابلقبول است؛ اما وجود درصد قابلتوجهی از باورهای نادرست در زمینههای «داروها و مکملها» و «راهکارهای خانگی» بیانگر استمرار نوعی خلأ در سواد سلامت و درک انتقادی از اطلاعات علمی است. باور اشتباه نسبت به اثربخشی داروهایی نظیر ایورمکتین و کلروکین در درمان کرونا همچنان بین قشر تحصیلکرده حوزۀ سلامت وجود دارد. درزمینة واکسن، آگاهی پاسخدهندگان نسبتاً بالا بوده است. راهکارهای خانگی نظیر غرغره نمک و خوردن سیر و تأثیر گرمای خورشید هنوز در بین افراد مورد توجه است.نتیجهگیری: با توجه به دادههای حاصل از پژوهش حاضر نشان داده شد که دانشجویان داروسازی، بهرغم نقش بالقوه خود بهعنوان منابع غیررسمی اطلاعات سلامت در جامعه، ممکن است خود تحت تأثیر اینفودمیک قرار گیرند. تداوم باورهای نادرست اطلاعات سلامت، میتواند در شرایط بحرانهای آینده به بازتولید اطلاعات ناصحیح در سطح جامعه منجر شود. بنابراین، تقویت مهارتهای ارزیابی انتقادی اطلاعات و تشخیص منابع معتبر، باید بهعنوان یکی از اولویتهای آموزش علوم پزشکی مورد توجه قرار گیرد.