فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

توسعه روزافزون تجارت الکترونیکی و دسترسی بیشتر به امکانات تکنولوژیکی باعث گردیده که حل وفصل اختلافات برخط، به یکی از مباحث مهم علم حقوق در عرصه جهانی مبدل گردد. یکی از جنبه‌های مهم هر روش حل اختلافی، نحوه اجرای نتیجۀ روش مذکور است و به طور سنتی اسناد نهایی حل اختلاف از طریق اجبار محکومٌ‌علیه به وسیله دادگا‌ه‌های ملی اجرا می‌شوند. امکان اجرای اسناد نهایی حل اختلاف برخط از این طریق محل ابهام و تردید است زیرا تمام یا بخشی از روابط طرفین و مقام حل اختلاف در فضای برخط برقرار می‌شود و در بسیاری از موارد، مقررات بین‌المللی و ملی موجود، قواعدی در خصوص حمایت اجرایی از روش‌های برخط حل اختلاف وضع ننموده‌اند. به همین دلیل، فعالان حقوقی عرصه تجارت الکترونیکی، روش‌های نوینی را برای اجرای اسناد نهایی حل اختلاف برخط پیش‌بینی نموده‌اند. با توجه به مراتب فوق، اجرای اسناد نهایی حل اختلاف بر خط در دو مبحث اصلی در این مقاله مورد مطالعه قرار گرفته است: «اجرای اجباری اسناد نهایی حل اختلاف برخط» و «اجرای اختیاری اسناد نهایی حل اختلاف برخط». در نهایت پژوهش حاضر به این نتیجۀ نائل آمده است که اجرای اجباری اسناد نهایی حل اختلاف برخط از طریق دخالت دادگاه‌های ملی، حتی در فرض وجود امکان قانونی، با اوصاف و مقتضیات روش‌های حل اختلاف مذکور تناسبی ندارد و استفاده از روش‌های اختیاری اجرای اسناد نهایی حل اختلاف برخط در صورت وضع قواعد حمایتی لازم، می‌تواند با افزایش قابل توجه امکان اجرای اسناد نهایی حل اختلاف برخط، بر اعتبار کلی روش‌های مذکور بیافزاید و اشخاص و فعالان تجاری را به استفاده از طرق حل اختلاف مذکور ترغیب کند.