فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان، مجموعه اقدام‌هایی توصیف می‌شود که با زیر پا گذاشتن ارزش‌های اجتماعی، اخلاقی، قوانین یا استانداردهای رفتاری، در راستای منافع سازمان یا اعضای آن انجام می‌شود. بی‌شک در پشت هر رفتار غیراخلاقی به نفع سازمان، انگیزه یا انگیزه‌هایی نهفته است که باعث می‌شود چنین رفتاری در جهت منافع سازمان یا اعضای آن بروز کند؛ از این رو هدف اصلی پژوهش حاضر، شناسایی عوامل مؤثر در شکل‌گیری رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در بستر دانشگاهی است.روش: برای نیل به این مقصود، پژوهشگران از رویکرد آمیخته متوالی اکتشافی بهره بردند؛ بدین صورت که در مرحله کیفی با استفاده از روش پدیدارشناسی توصیفی و مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با ۲۲ نفر از خبرگان، عوامل مؤثر بر شکل‌گیری رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان به‌روش تحلیل کلایزی احصا شد. در مرحله کمّی، برای اعتبارسنجی عوامل احصاشده، از روش دلفی کلاسیک استفاده شد؛ بدین‌صورت که پرسش‌نامه‌ای بر اساس عوامل احصاشده در مرحله کیفی، طراحی شد و در اختیار ۱۲ نفر خبره قرار گرفت تا میزان اجماع آن‌ها در خصوص عوامل احصاشده به‌دست آید. داده‌های مرحله کمّی با استفاده از روش‌های آماری ضریب هماهنگی کندال و اندازه‌های گرایش به مرکز و دور از مرکز تحلیل شدند.یافته‌ها: یافته‌های حاصل از دو مرحله کیفی و کمّی نشان داد که خبرگان، روی هشت عامل مهمِ شکل‌گیری رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در بستر دانشگاهی به اجماع رسیدند. این هشت عامل عبارت‌اند از: فرهنگ سازمانی؛ ساختار سازمانی؛ رویکرد مدیریتی؛ عدم استقلال دانشگاهی؛ بده‌بستان‌های سیاسی و حزبی؛ ضعف قانونی؛ منفعت‌طلبی شخصی؛ محدودیت فکری.نتیجه‌گیری: نتیجه کلی این پژوهش نشان داد که در مقایسه با بستر سازمان‌های دولتی و غیردولتی، عوامل فردی و سازمانی و محیطی در شکل‌گیری رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در بستر دانشگاهی نقش مؤثری دارند؛ از این رو به‌منظور دانش‌افزایی، می‌بایست برگزاری این کارگاه‌ها مدنظر مدیران عالی در دانشگاه‌ها قرار گیرد: ارتقای آگاهی افراد سازمان در خصوص رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در بستر دانشگاهی؛ تقویت فرهنگ شفافیت در زمینه عواقب انجام رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در بستر دانشگاهی؛ مشخص‌کردن دقیق رفتارهای غیراخلاقی به نفع سازمان در آیین‌نامه‌ها و قوانین داخلی دانشگاه.