آسیب شناسی برنامه زبان انگلیسی برای اهداف دانشگاهی در نظام آموزش عالی ایران از دیدگاه متخصصان: رویکردی داده بنیاد
نویسندگان
1 استادیار گروه زبان انگلیسی دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران
2 دانشیار گروه زبان انگلیسی دانشگاه دامغان، دامغان، ایران
doi
10.61838/KMAN.IRPHE.30.3.3چکیده
برنامه «انگلیسی برای اهداف دانشگاهی» و یا به تعبیری رایج تر، برنامه «زبان تخصصی» از جمله زیرنظام های شاخص آموزشی در نظام آموزش عالی ایران برشمرده می شود. این برنامه که عمری حدود چهار دهه را تجربه کرده، بخشی قابل توجه از روند آموزش رسمی این زبان را به خود اختصاص داده است. بررسی پژوهش های مرتبط با این برنامه در نظام آموزش عالی بیانگر آن است که گرچه از زوایایی و عمدتا از منظر روش و منابع آموزشی نقدهایی به آن وارد شده است، اما کمتر شاهد ارزیابی آسیب شناسانه آن از منظری گسترده تر بوده ایم که این فقدان ضرورت بازنگری آن را دوچندان نموده است. با درک این ضرورت، در پژوهش حاضر و با بهره گیری از روش نظریه داده بنیاد، دیدگاههای یازده نفر از متخصصان صاحبنظر در حوزه زبان انگلیسی برای اهداف دانشگاهی به شکل کیفی بررسی و تحلیل شده است. یافته ها بیانگر آن است که این برنامه در دو ساحت سیاستگذاری و اجرا با کاستی هایی جدی روبرو می باشد که حداقل در هفت محور فرعی قابل طبقه بندی هستند. به بیانی روشن تر، در بعد سیاستگذاری، سه مولفه ضعف در سیاست های بالادستی، کم توجهی به اهداف و ماموریت برنامه و بی توجهی به جایگاه ذینفعان برنامه و در بعد اجرا، چهار مولفه عدم تعیین شایستگی های حرفه ای مدرسان، ضعف زبان عمومی دانشجویان، کاستی های مشهود در انتخاب مواد و روش های آموزشی و عدم لحاظ نمودن مولفه های اجتماعی و فرهنگی قابل طرح می باشد. نتایج حاصل از این پژوهش می تواند در روند بازنگری این برنامه و اجرای آن به برنامه ریزان حوزه آموزش عالی، طراحان برنامه درسی، مدرسان و دیگر ذینفعان یاری رساند.