مسئله تجرد: سوژه و زیستجهانِ نو پدید دختران شهر تهران
نویسندگان
1 دانشیار جامعهشناسی دانشگاه خوارزمی، تهران
2 استادیار جامعهشناسی دانشگاه خوارزمی، تهران
3 دانشجوی دکتری جامعهشناسی بررسی مسائل اجتماعی ایران، دانشگاه خوارزمی، تهران
4 استاد جامعهشناسی دانشگاه خوارزمی، تهران
doi
10.22059/ijsp.2021.84965چکیده
مجرد زیستی دختران و شیوع این فرم از زندگی، تشکیل خانواده بهعنوان نهادی بسیار مهم برای جامعه را دچار چالشی جدی نموده است. هدف این پژوهش کشفِ تفسیر و دلایل دختران شهر تهران از انتخاب مجرد زیستی بوده که با روششناسی کیفی و با استفاده از روش نظریه زمینهای انجام شده است. به این منظور با 35 دختر مجرد ساکن شهر تهران که به روش نمونهگیری نظری انتخابشده بودند، مصاحبههای عمیق و نیمهساختاریافته انجام شد. 11 مقوله اصلی و یک مقوله هستهای از خلال نظام کدگذاری دادهها استخراج شد. ترجیح رهایی و آزادی، حداکثرسازی منفعت و فردمحوری، گذران اوقات فراغت در قالبِ مدرن، شرایط ایجابی مشاغل جدید و مجازی، خانه مجردی: زمینههای مدرن زیستجهان، سیالیت روابط با دیگران مهم، بازاندیشی بدن و اهمیت آن، گزینش انزوا و تنهایی، بیاعتمادی و بدبینی نسبت به مردان، تهران و آرمانهشر مجردان، ترس از شکست و طلاق مقولات اصلی، همچنین، «تجرد: زیستجهانی چندوجهی» بهعنوان مقوله هستهای بدست آمده از تحلیل دادهها بودند. درنهایت مدل پارادایمی بر اساس مقولات مستخرج از دادهها تنظیم شد. یافتهها بر این دلالت داشتند که دختران مجرد در انتخاب زیستجهان خود تبدیل به عاملان و کنشگرانی فعال شده و دست به انتخاب میزنند؛ مسئلهای که چالشی جدی و چندوجهی را پیشروی جوانان قرار داده است.