ماهیت حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در اعلامیة جهانی حقوق بشر و اعلامیة قاهره با تأکید بر حق کار و حق آموزش
نویسندگان
1 استاد، دانشکدة روابط بینالملل، تهران، ایران
2 دکتری حقوق بینالملل، دانشکدة حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22059/jplsq.2021.307930.2516چکیده
در دستهبندیهای رایج در حوزة حقوق بشر عموماً از سه گروه یا سه نسل از حقوق بشر سخن گفته میشود که نسل اول و دوم بهترتیب تحت عنوان حقوق مدنی و سیاسی و حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی نامیده میشوند. این تقسیمبندی اغلب ناشی از وجود دیدگاههای متعارض در خصوص ماهیت این دو دسته از حقوق است. طرح حقوق اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی در ادبیات بینالمللی حقوق بشر سابقة دیرینهای ندارد و به همین دلیل مباحث مفهومی حول آن ناکافی و کمتعداد است. این مقاله دیدگاه دو سند مهم بینالمللی دربارة ماهیت حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی را مورد مطالعه تطبیقی قرار خواهد داد. اعلامیة جهانی حقوق بشر مهمترین سند سازمان ملل متحد در حوزة تبیین حقوق بشر و اعلامیة قاهره دربارة حقوق بشر در اسلام، بیانگر دیدگاه اسلامی پیرامون حقوق بشر است که در بطن خود دیدگاهی انتقادی نسبت به اعلامیة جهانی حقوق بشر نیز دارد. این مقاله با مقایسة تحلیلی دیدگاه این دو اعلامیه دربارة ماهیت حقوق اقتصادی و اجتماعی، ابعاد و ویژگیهای دو موضوع حق کار و حق آموزش را بهصورت تفصیلی از دید اعلامیههای مذکور تشریح میکند.