فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

براساس شواهد میدانی، مصرف قلیان در جامعه روبه‌افزایش است و به‌نوعی مصرفی همه‌پسند  شده است. بنابراین هدف اصلی پژوهش حاضر، مطالعه‌ای کیفی از بسترهای شکل­دهنده مصرف قلیان در بین جوانان شهر یزد است. این پژوهش در پارادایم  کیفی و  به روش نظریۀ زمینه‌ای انجام شده و داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق با  21 نفر از جوانان  15 تا 29 ساله شهر یزد گردآوری شده‌ است.  داده‌ها طی سه مرحله متوالی  باز، محوری و گرینشی کدگذاری و به منظور شناسایی مقولات، روابط میان آنها و ساختار مفهومی نهایی پالایش شده‌اند. یافته‌های پژوهش شامل 33 مقوله  از جمله هنجار گروه مصرف، اپوخه مشکلات، عادت‌وارگی مصرف قلیان، عاطفه بحرانی، فراغت‌های مصرف‌محور و غیره و یک مقوله هسته‌ای تحت عنوان «پذیرش اجتماعی قلیان» می‌باشد. تبیین نتایج نشان می‌دهد که مصرف قلیان در جامعه و در میان خانواده­ها با پذیرش اجتماعی همراه است و قلیان در حال تبدیل شدن به ابزاری مشروع برای تفریح و وقت‌گذرانی است، به طوری که پیش از هر نهاد یا گروه مرجعی، خانواده و ­ بسترهای افتراقی خانوادگی زمینه‌‌ی مناسب  برایمصرف قلیان را مهیا می‌کند. این امر لزوم توجه بیش‌ازپیش به تغییرات فرهنگی و ارزشی خانواده‌ها، و ایجاد  و جایگزینی زمینه‌های تفریحی و فراغتی جدید  برای خانواده را گوشزد می‌کند.