تحلیل کتاب‌سنجی پشتیبانی مدیریت دانش از خط‌مشی‌گذاری عمومی: روندها، شکاف‌ها و جهت‌گیری‌های آینده

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: دانشیار، دانشکده مدیریت، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری، دانشکده مدیریت و برنامه‌ریزی راهبردی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

3 استادیار، دانشکده مدیریت و برنامه‌ریزی راهبردی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

doi
10.22034/sep.2025.2073858.1405
چکیده

خط‌مشی‌گذاری آگاه از دانش به‌عنوان رویکردی نوین در حکمرانی مدرن بر استفاده از شواهد علمی، داده‌های تجربی و پژوهش‌ها برای تصمیم‌سازی عمومی تأکید دارد. باوجود ظرفیت بالای این رویکرد در افزایش اثربخشی و مشروعیت خط‌مشی‌ها، موانعی همچون دسترسی محدود به داده‌ها، دشواری در تفسیر و ترجمه دانش همچنان چالش‌زا هستند. هدف این پژوهش، ارائه تحلیلی کتاب‌سنجی از ادبیات علمی خط‌مشی‌گذاری آگاه از دانش برای شناسایی روندها، شکاف‌ها و مسیرهای آینده است. داده‌ها از پایگاه‌های وب‌آف ساینس و اسکوپوس استخراج و 317 سند منتشرشده بین سال‌های 1997 تا 2025 بررسی شد. روش‌های تحلیل شامل ارزیابی عملکرد، تحلیل استنادی، همکاری علمی و نقشه‌برداری علمی (هم‌استنادی و هم‌کلمه) بود. یافته‌ها نشان دادند این حوزه با نرخ رشد سالانه 61/6% درحال‌توسعه است و کشورهایی مانند انگلستان، استرالیا، کانادا، آمریکا و هلند بیشترین نقش را دارند. مجلات، نویسندگان و آثار کلیدی شناسایی و ساختار فکری حوزه ترسیم شد. همچنین، روندهای نوظهوری چون به‌کارگیری کلان‌داده و هوش مصنوعی در خط‌مشی‌گذاری و نقش فزاینده مشارکت عمومی برجسته گردید. این پژوهش با ارائه تصویری جامع از وضعیت موجود، بر ضرورت پرکردن شکاف میان پژوهش و خط‌مشی، افزایش دسترسی به داده‌ها و گسترش همکاری بین‌المللی تأکید می‌کند. نتایج برای پژوهشگران و خط‌مشی‌گذاران، بینش‌های ارزشمندی جهت تقویت رویکردهای مبتنی بر دانش فراهم می‌سازد و به‌عنوان یکی از نخستین مطالعات کتاب‌سنجی جامع این حوزه، مرجع معتبری برای تحقیقات آینده محسوب می‌شود.

کلیدواژه‌ها