فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: هدف این پژوهش بررسی تأثیر سرعت باد بر دقت روش مک‌کینک (MK) در محاسبه تبخیر-تعرق مرجع (ET0) و اصلاح ضریب مدل برای مناطق بادخیز است. روش و داده: از اطلاعات هواشناسی طولانی مدت ایستگاه‌های اردبیل، الیگودرز، بیجار، تربت‌جام، رفسنجان، زابل و منجیل استفاده گردید. مقدار ET0به دست آمده از روش MKبا مقدار تبخیر –تعرق به دست آمده از روش فائو پن من-مانتیث (PM) مورد ارزیابی قرار می­گیرد. در انتها به منظور واسنجی مدل MK و اصلاح ضریب مدل (α) برای ایستگاه‌های مورد بررسی از سه روش متداول شامل 1) نسبت تبخیر-تعرق PM به MK2) استفاده از حداقل کردن مجذور مربعات خطا و 3) ایجاد رابطه رگرسیونی بین سرعت باد و ضریب مدل استفاده می‌شود. یافته‌ها: برای ایستگاه‌های مورد بررسی نسبت متوسط بلندمدت ماهانه تخمین ET0 از مدل MK به تخمین ET0 از مدل PM در برابر مقادیر متوسط ماهانه سرعت باد در طول دوره آماری مورد نظر نشان داد که با افزایش سرعت باد مدل MK مقدار ET0 را کمتر از مدل PM برآورد می‌کند. نتایج نشان داد که ایستگاه زابل با NRMSE بالاتر از 5/5 و d کمتر از ۰/۶۵ کمترین نزدیکی را با مدل PMداشته است که این امر به علت میانگین بالای سرعت باد در این ایستگاه است. ایستگاه اردبیل با d بالاتر از ۰/۹۷ دارای بهترین نتایج بوده و بدون واسنجی کردن، مدل MK را برای بیان تبخیر-تعرق مرجع استفاده کرد. نتیجه‌گیری: برای ایستگاه‌های تربت‌جام، رفسنجان و زابل رابطه رگرسیونی چندجمله‌­ای میان پارامتر α و سرعت باد با ضریب همبستگی به ترتیب برابر ۰/۷۹، ۰/۷۲ و 0/۹۰ به دست آمد. برای ایستگاه‌های اردبیل، الیگودرز و بیجار ضریب تعدیل مدل از طریق حداقل کردن مجذور مربعات خطا به دست آمد. نوآوری، کاربرد نتایج: مدل MK تعدیل شده در این پژوهش توافق خوبی با مدل PMدر ایستگاه‌های مورد بررسی را فراهم می‌کند؛ لذا می‌تواند به عنوان جایگزین ساده‌ای از مدل استاندارد PMکه نیاز به داده‌های هواشناسی زیادی دارد مورد استفاده قرار گیرد.