پیش‌بینی عمومیت ازدواج زنان ایران (برپایه تحلیل الگوهای همسرگزینی)

نویسندگان

1 استادیار گروه جمعیت شناسی دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکترای جمعیت شناسی دانشگاه تهران

doi
10.22059/ijsp.2021.82670
چکیده

مطالعات موجود که در مورد وضعیت و تغییرات زمان­بندی و عمومیت ازدواج زنان ایرانی انجام شده است، رویکرد و تحلیلی تک­جنسی و مبتنی بر فراوانی ازدواج زنان داشته­­اند، این در حالی است که فراوانی ازدواج زنان تابع تقاضای جنس مخالف است و تمایل مردان به ازدواج، تعیین­کنندۀ تقاضای ازدواج آنان است. این مقاله با اتخاذ چنین رویکردی و با استفاده از داده­های ماتریس همسرگزینی سنی زوج و زوجه و جدول عمر زناشویی دوجنسی، ابتدا تقاضای ازدواج مردان را با استفاده از جدول عمر زناشویی مردان برآورد کرده و با محاسبه احتمال ازدواج زنان برای هر دامنۀ سنی، شمار بازماندگان در هر سن درست را با نگاهی نسلی پیش­بینی می­کند. یافته­ها نشان می­دهد در دو دهۀ گذشته و متأثر از افزایش سن ازدواج مردان، به تعویق افتادن ازدواج زنان از دهۀ 20 به دهۀ 30 عمر، در کل شمار بازماندگان مجرد در سنین 30 سالگی و بالاتر را افزایش و عمومیت ازدواج آنان را کاهش داده است. بر اساس پیش­بینی نسلی این مقاله، تجرد قطعی (نسبت افراد هرگز ازدواج نکرده تا 50 سالگی) زنان از کمتر از 5 درصد برای نسلی که در سال 1395 به 50 سالگی رسیده تا بیش از 20 درصد برای نسلی که در سال 1435 به این سن می­رسد، افزایش خواهد یافت. بر اساس برآوردهای این مقاله، برای نسلی که در سال 1395 به 10 سالگی می­رسد، چنانچه زنان تنها یک بار ازدواج کنند، حدود یک چهارم و اگر تقاضایی از طرف مردان طلاق­گرفته داشته باشند، حدود یک­پنجم از آنان تا 50 سالگی، هرگز ازدواج نخواهند کرد.