طلاقهای زودهنگام؛ تلاشی برای انفصال از فشارهای اجتماعی
نویسندگان
1 استادیار گروه جامعهشناسی دانشگاه علامه طباطبائی
2 عضو هیئت علمی دانشگاه کاشان.
3 دانشجوی دکتری جامعهشناسی دانشگاه کاشان.
4 کارشناس ارشد جامعهشناسی دانشگاه تهران.
doi
10.22059/ijsp.2021.82671چکیده
استان ایلام در بین استانهای با کمترین دوام زندگی (منجر به طلاق) قرار دارد. این مساله به یکی از مسائل اجتماعی جدی استان تبدیل شده است. پرسش اصلی مقاله این است که دلایل طلاقهای زودهنگام در شهر ایلام چیست. چارچوب مفهومی مطالعه حاضر، رویکردهای تعامل نمادین، تفسیری و برساختگرایی است. روش انجام مطالعه، گراندد تئوری است. نمونههای تحقیق را 21 زن و مرد مطلقه و یا در شرف طلاق در شهر ایلام تشکیل دادند. با تحلیل اطلاعات حاصل از مصاحبههای نیمهساختاریافته در مرحله کدگذاری اولیه 261 مفهوم و 16 مقوله اصلی استخراج شدند. شرایط علی حاکم بر طلاق زودهنگام عبارت بودند از: ازدواج تکلیفمند: پنداشت از ازدواج به مثابه عبور از بحرانهای شخصی و خانوادگی، انفعالپیشگی در مخالفت، زمانبندی محدود و تعجیل در عقد، مواجهه سنتی با دوران عقد، سازماندهی نمایشی رفتار در دوره عقد، قصور در برخورد منطقی با مسائل، زوجین در کشاکش تفاسیر متضاد از موقعیت و بدگمانی. زمینۀ شکلگیری پدیده، حاکمیت فضای سنتی- نیمه سنتی و تمایزات ابژههای نسلی بود. نفوذ کنشگران سنتی، بازدارندههای جدایی دوران پیشاعقد و عقد، جدال برای تصاحب زوجین در میدان خانوادهها، شکنندگی زندگی و سهل انگاری در ازدواج دوم از جمله مقولات بدست آمده بودند که بر پدیده اثر میگذاشتند. زناشویی نامطلوب از جمله مقولات پیامدی پژوهش حاضر به شمار میرود و در نهایت مقوله مرکزی تحقیق با عنوان طلاقهای زودهنگام و تلاش برای انفصال از فشارهای اجتماعی نامگذاری شد.