بررسی رویههای مرتبط با تدوین، بررسی و تصویب مصوبات در شورای اسلامی شهرها، مورد مطالعاتی: مصوبه «زیست شبانه» در شهر تهران
نویسندگان
1 دکتری علوم سیاسی، دانشگاه بینالمللی علوم اسلامی لندن، لندن، انگلستان.
2 پژوهشگر دکتری شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر، تهران، ایران (نویسنده مسئول).
doi
10.22034/aaud.2023.363491.2720چکیده
یکی از عرصههای مهم در حوزه مدیریت شهری، نحوه عملکرد شورای شهرها در خصوص بررسی و تصویب مصوبات است. اهمیت این عرصه از این جهت است که این مصوبات بر شئون مختلف زندگی شهروندان تأثیر میگذارند. همچنین با توجه به پارادایم مشارکت عمومی گروههای ذینفع و ذینفوذ در فرآیند تصمیمسازی و تصمیمگیریها و اینکه در نظام شهرسازی ایران، اعضای شورای شهر بهعنوان نمایندگان منتخب مردم اقدام به تصمیمگیری درباره موضوعات و چالشهای مختلف شهری مینمایند؛ بررسی و توجه به این حوزه از ضرورتی دوچندان برخوردار است. به همین دلیل، این پژوهش با اتخاذ رویکرد پراگماتیک به دنبال بررسی یک تجربهی واقعی تصمیمگیری در شورای اسلامی شهر تهران بوده تا فرآیند تدوین، بررسی و تصویب یک ایده در شورای شهر به صورت عملی مورد بحث و بررسی قرار گیرد. برای نیل به این هدف، از روشهای تحلیل محتوا، مطالعه اسنادی و داستانروایی جهت بررسی متون نظری این حوزه، تحلیل اسناد و مدارک موجود و همچنین حواشی و فرآیندهای عملی انجامشده برای تدوین، بررسی و تصویب مصوبهی موردنظر بهره بردهاند. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که رویکرد پراگماتیستی میبایست در فرآیند بررسی طرحها، برنامهها و مصوبات عرصه شهر و شهرسازی بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد. اتخاذ این رویکرد و توجه به تجارب واقعی عرصه عمل (در حوزه تصمیمسازی و تصمیمگیری) نظریهپردازان را متوجه این نکته خواهد ساخت که ذینفعان (ولو در ظاهر بیارتباط با موضوع) در شهرها از قدرتهای پنهانی برخوردارند که میتوانند یک طرح شهری را مختل کرده و یا عملکرد آن را ارتقاء دهند. همچنین فرآیندهای مرتبط با مدیریت شهر فارغ از تمام ابعاد موثر آن بر شهرها، نگرانیهای زیادی را برای نهادهای صاحب قدرت ایجاد کرده که چگونگی تعامل با ایشان، توانمندیهای خاصی را برای برنامهریزان شهری طلب میکند، این توانمندیها با بررسی تجارب عرصه عمل و واقعیتهای موجود جامعه به دست میآید.