فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شهر حوضدار که در بخش شمالی سیستان واقع شده، دارای بناهای متعدد تاریخی است که متأسفانه به‌دلیل قرارگرفتن در مسیر رودخانه، دچار آسیب فراوان شده و بخش اعظم آن از بین رفته است. تنها در تعداد اندکی از بناهای مهم باقی‌مانده از این شهر، اقدامات حفاظتی در جهت جلوگیری از تخریب بیش‌تر، صورت گرفته است. بنابراین حفظ و احیاء این آثار که لازمه‌‌ی آن مطالعه، بررسی و شناخت کامل آن‌‌ها است، امری ضروری و درخور توجه است. هدف از انجام این تحقیق بازشناسی و بررسی ویژگی‌‌های کالبدی معماری در بناهای تاریخی شهر حوضدار در راستای مستندسازی آثار و حفظ و احیاء بناهای تاریخی این محدوده است. بدین‌ترتیب نگارندگان با استفاده از روش توصیفی‌‌- تحلیلی و در بخشی از تحقیق با به‌کارگیری روش تاریخی‌‌- ‌‌تفسیری، تحقیق را صورت دادند. بخش ادبیات تحقیق با بررسی اسناد و تصاویر معتبر و بخش میدانی آن با مشاهده‌‌ی مستقیم از بناها و همچنین مصاحبه، انجام شده است. نتایج تحقیق نشان داد که در بخش «سازمان‌‌دهی فضایی پلان» شاخص‌‌ترین الگوهای به‌کار گرفته شده، پیروی از نظم هندسی، انتظام فضایی باز، بسته و نیمه‌‌باز، قرینگی، به‌کارگیری ایوان، وجود سلسله‌‌مراتب دسترسی و ایجاد تداوم بصری هستند. در بخش «فنون ساخت در کالبد بناها» می‌‌توان به به‌کارگیری خشت و گل در ساخت، ترکیب سقف گنبدی با حجم خالص بنا، ارتفاع زیاد در هر طبقه از بناها و کاربرد فراوان فیلپوش، اشاره نمود. در خصوص وجوه تمایز بناهای شهر حوضدار با سایر شهرهای صفوی نیز، این‌گونه می‌‌توان استنباط نمود که «سازمان‌‌دهی فضایی پلان» به سبک معماری صفوی در سایر شهرها بوده اما «فنون ساخت» بیش‌تر از الگوهای ساسانی در این منطقه و الگوهای بومی در روستاهای اطراف، برگرفته شده است.