بررسی شاخص‌های تاثیرگذار بر طراحی دبستان و مرکز خلاقیت کودکان با تاکید بر ارتقا خلاقیت محیطی و افزایش مهارت‌های اجتماعی در کودکان

نویسندگان

1 استاد گروه معماری و شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران.

2 استاد گروه معماری و شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران.

3 کارشناسی ارشد معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران (نویسنده مسئول).

doi
10.22034/aaud.2023.347798.2681
چکیده

جامعه امروز برای انجام فعالیت‌های خود به تربیت کودکان خلاق نیاز دارد. در سال‌های گذشته پژوهش‌های بسیاری در این زمینه انجام گردیده اما به تاثیر نوع طراحی فضای معماری در پرورش خلاقیت، توجه کم‌تری شده است. لذا پژوهش حاضر سعی دارد تا شاخصه‌های تاثیرگذار بر خلاقیت و مهارت‌آموزی درکودکان را شناسایی نماید. هدف اصلی پژوهش خلق فضایی برای رشد فکری و پرورش مهارت‌های اجتماعی کودکان رده سنی ۲ تا۱۰سال و ایجاد انگیزه‌های درونی و به چالش کشیدن نگرش‌ها و پرورش مهارت‌ها و بررسی نقش آموزش و تأثیر معماری بر محیط آموزشی می‌باشد. سوال اصلی پژوهش را می‌توان این‌گونه بیان نمود که آیا شاخص‌های تاثیرگذار در طراحی دبستان و مرکز خلاقیت کودکان می‌تواند منجر به ارتقاء خلاقیت و افزایش مهارت‌های اجتماعی در محیط‌های آموزشی شود؟ در این پژوهش از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و گردآوری به روش اسنادی، مصاحبه (پرسش‌نامه)، بازدید میدانی و مشاهده استفاده گردیده است. سوالات پرسش‌نامه بین جامعه آماری (افراد عادی، مربیان، والدین فرزندان) توزیع و فرضیات مطرح و مورد ارزیابی قرار گرفته و یافته‌ها مطابق با شاخص‌های تاثیرگذار برای طراحی دبستان و مرکز خلاقیت با بهره‌گیری از ابزارها و روش‌های تجزیه و تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) برای شناسایی و اولویت‌بندی عناصر و روش تحلیل (SWOT) برای ارزیابی نقاط ضعف و قدرت و نرم‌افزار (SPSS) برای تجزیه‌وتحلیل آماری و از برنامه (EXCEL) برای تفکیک و ساماندهی نتایج استفاده گردید. درنهایت این نتیجه‌گیری حاصل گردید که شاخص‌های کالبدی و عوامل طبیعی محیط بیرون و متغیرهای فرهنگی و اجتماعی و استفاده از المان‌های معماریِ مورد علاقه کودکان، در کنار طراحی معمارانه و ایجاد خوانایی در طراحی نقش تسهیل‌کننده‌ای در بروز خلاقیت و مهارت‌های اجتماعی دارد. با توجه به مؤلفه‌های طراحی، فضای کودک در فضاهای انتخاب‌شده استتنتاج شد که مؤلفه‌های طراحی اثر مثبت بر رشد خلاقیت و مهارت‌آموزی کودک داشته و فرضیات تحقیق که به دنبال اثبات تاثیر مولفه‌های کالبدی فضای کودک بر رشد خلاقیت و مهارت‌آموزی بوده محقق گردید.

کلیدواژه‌ها