فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کودک در طی روز بخش زیادی از وقت خود را در فضاهای داخلی مدرسه گذرانده و به فعالیت‌های غیر فیزیکی مشغول است؛ بنابراین سهم زیادی از فعالیت‌های بدنی و بازی‌های جسمی وی در حیاط مدرسه اتفاق می‌افتد. اگر حیاط بستر مناسبی برای شکل‌گیری فعالیت‌‌های‌ بدنی فراهم نکند، سهم بازی و تحرک جسمی کودکان کاهش می‌یابد؛ که این کمبود فعالیت جسمی مضراتی برای سلامت کودکان به همراه خواهد داشت. هدف این پژوهش بررسی تأثیر ویژگی‌های کالبدی حیاط مدرسه بر فعالیت فیزیکی کودکان است. این پژوهش از نوع کمی- کیفی است که با استفاده از پرسش‌نامه به سنجش دیدگاه کودکان در مورد ویژگی‌های حیاط مدرسه پرداخته است. جامعه آماری مورد بررسی، کودکان ۸ تا 12 ساله‌ی شهر تهران بوده‌اند. نمونه‌گیری به ‌صورت خوشه‌ای چندمرحله‌ای انجام ‌شده است و در حوزه‌های انتخاب‌شده تعداد ۱۲۰ کودک به صورت داوطلبانه در نظرسنجی شرکت نموده‌اند. برای گردآوری داده‌ها در گروه سنی کودکان از پرسش‌نامه محقق‌ساخته ویژه‌ی کودک استفاده ‌شده است. پس از جمع‌آوری داده‌ها، اهمیت هر کدام از معیارها با استفاده از آزمون تی تعیین و سپس مؤلفه‌ها رتبه‌بندی شدند. در رتبه‌بندی ریزعامل‌های محیطی مؤثر بر فعالیت فیزیکی، معیار «نور» با بیش‌ترین مقدار میانگین نسبت به سایر معیارها در اولویت قرار دارد. پس ‌از آن به ترتیب معیارهای خوانایی، ایمنی کف‌سازی، تنوع شکل و ایمنی زمین‌بازی بر میزان فعالیت فیزیکی کودکان در حیاط مدرسه تأثیرگذارند. فضاهای جمعی در رتبه‌های بعدی قرار گرفته و فعالیت گروهی آخرین رتبه را به خود اختصاص داده است. پس از تعیین نقش و اهمیت محیط بر فعالیت کودکان، بر اساس تحلیل عاملی، سه عامل استخراج شد. این عوامل محیطی که بر فعالیت بدنی تأثیر می‌گذارد عبارت‌اند از: "جذابیت محیط"، "اجتماع‌پذیری محیط" و "بازی‌سازی محیط". توجه به هر یک از این عوامل در فرایند طراحی فضاهای باز در مدارس می‌تواند فعالیت و سلامت کودکان را بهبود بخشد.