چالشهای پیش روی نواحی نوسازیشده در ایران با تاکید بر شکلگیری پدیده اعیانسازی
نویسندگان
1 استاد، گروه شهرسازی، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری شهرسازی، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران (نویسنده مسئول).
3 کارشناسی ارشد برنامهریزی منطقهای، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.
doi
10.22034/aaud.2023.299538.2530چکیده
استفاده از رویکرد نوسازیشهری در طرحها و سیاستها منجر به شکلگیری پدیده اعیانسازی در برخی از نواحی شهری میشود. این پدیده با چالشها و پیامدهای اقتصادی و اجتماعی بسیاری از جمله افزایش نابرابری و عدالت شهری، اعمال فشارهای ناشی از جابجایی و تقاضای مسکن به نواحی فقیرنشین مجاور، افزایش قیمت املاک، تغییر ماهیت خدمات محلی، کاهش سرمایههای اجتماعی و غیره روبهرو میباشد. مقاله حاضر از نوع کاربردی بوده و روش انجام آن توصیفی و تحلیلی میباشد و به منظور گردآوری دادهها از شیوههای اسنادی و کتابخانهای استفاده و روش تحلیل محتوای کیفی و بازبینی سیستماتیک دادهها برای دستیابی به توسعه مدل مفهومی برآمده از دادههای متنی پژوهشهای پیشین (به عنوان دادههای ثانویه) مورد استفاده قرار گرفته و به منظور استخراج چالشهای پیش روی نوسازی شهری، 89 مقاله از پایگاههای اطلاعاتی SID, Civilica, Magiran, Scopus, ScienceDirect و 10 پایاننامه و رساله مورد بررسی قرار گرفتهاند. هدف این مقاله بررسی نواحی نوسازیشده با تاکید بر شکلگیری پدیده اعیانسازی در این نواحی در راستای پاسخ به این پرسش میباشد که چالشهای پیشرو در نواحی نوسازیشده با شکلگیری پدیده اعیانسازی کدام است؟ نتایج بررسیها نشان میدهد که از میان 20 زیرمقولهی استخراجشده، زیرمقولههای «بافت فرسوده» دارای بیشترین فراوانی و زیرمقولههای «هویت مکان، احیاء، انسجام اجتماعی، اقشار کمدرآمد و جابجایی جمعیت» دارای کمترین فراوانی میباشد؛ این امر بیانگر این است که پیامدها و مقولههای اجتماعی و فرهنگی کمتر مورد توجه بوده و مسائلی همچون هویت و حس تعلق به مکان در این نواحی کمتر و به صورت محدود مورد بررسی قرار گرفتهاند.