دسترسی به معیارهای محیط شفابخش بیمارستانی با رویکرد بیمار- محوری
نویسندگان
1 پژوهشگر دکتری معماری، دانشکدهی عمران، معماری و هنر، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران (نویسنده مسئول).
2 استاد گروه معماری، دانشکدهی معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر تهران، تهران، ایران.
3 مدرس گروه معماری، دانشکدهی معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر تهران، تهران، ایران.
doi
10.22034/aaud.2022.69545.1034چکیده
هدف اصلی طراحان سازندگان محیطهای درمانی خلق محیطی شفابخش است. مفهوم شفابخشی در قرن اخیر منجر به ایجاد تغییرات قابل ملاحظهای در طراحی محیطهای درمانی و تأثیرات مثبتی در روند درمان شده است. در گذشته درمان و کادر درمان مخاطب اصلی طراحی محیطهای درمانی بودند اما امروزه بیماران و خانوادههایشان در مرکز توجه قرار میگیرند. توجه به بیمار به جای روند درمان رویکردی در طراحی بیمارستان با عنوان رویکرد «بیمارمحوری» مطرح کرده است. «بیمارمحوری» در معماری با این هدف پا به عرصهی طراحی نهاد که فضاهای درمانی هر چند به لحاظ درمانی پاسخگوی نیاز کاربران باشند، اما اگر بدون در نظر گرفتن نیازهای روحی کاربران طراحی شوند، مشکلات و موانع بسیاری برای بیمار و بهبودی او به وجود خواهند آورد. پژوهش حاضر چگونگی طراحی این مراکز را با هدف بهبود کیفیت فضا، ارتقای رضایت بیماران و تسریع روند بهبودی آنان ارائه میدهد. در پژوهش حاضر به بررسی راهکارهای مختلفی که میتوانند بیمارستانها را در دستیابی به یک محیط شفابخش بیمارمحور یاری نمایند پرداخته شده است. این پروژه در راستای پژوهش توصیفی- تحلیلی بر اساس مطالعات کتابخانهای، مشاهده میدانی و جمعآوری اطلاعات از طریق پرسشنامه از 96 تن از بیماران بستری در بیمارستان امام خمینی (ره) تهران میباشد که با تجزیه و تحلیل آنها ایده و راهکار مناسب طراحی ارائه شده است. نرمافزارهای مورد استفاده ASPECT و SPSS22 میباشد. در صدد پاسخ به این پرسش که «چگونه میتوان با افزایش کیفیت فضا بر روند بهبودی و رضایتمندی بیماران تأثیر مثبت گذاشت؟» مسیری که این مقاله میپیماید عبارتاند از: مفهوم بیمارمحوری، ویژگیهای محیطهای شفابخش و چگونگی بهکارگیری آنها در بیمارستانها، بررسی میزان رضایتمندی بیماران بستری بیمارستان امام خمینی (ره) تهران از فضاهای بیمارستان و در نهایت ارائه راهکاری برای بهبود کیفیت فضاهای بیمارستان.