ارزیابی تبعات آلودگی صوتی بر سلامت ساکنان در آپارتمان‌های مسکونی، بر مبنای ثبت امواج مغزی

نویسندگان

1 دانشیار معماری، گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران (نویسنده مسئول).

2 استادیارمعماری، گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.

3 دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.

4 دانشیار معماری،گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.

doi
10.22034/aaud.2022.256096.2351
چکیده

رشد فزاینده جمعیت، افزایش آلودگی‌ها و به دنبال آن معضلات زیست‌محیطی، کیفیت زندگی و سلامت زیستی انسان‌ها را دچار مشکلات بنیادی کرده است؛ آلودگی صوتی به عنوان بخشی از معضلات مذکور، می‌تواند به صورت شنیداری و غیر شنیداری اثرات خطرناکی بر سلامت انسان‌ها داشته باشد. آسایش صوتی در فضای مسکونی می‌تواند به صورت مستقیم و غیر مستقیم بر سلامت ساکنان در سه سطح سلامت شامل سلامت جسمی، روانی و اجتماعی، تأثیر‌گذار باشد. به همین منظور، پژوهش حاضر به شناخت و ارزیابی مولفه‌های معماری تاثیرگذار بر آسایش صوتی در مساکن آپارتمانی شهر شیراز و تأثیر آلودگی صوتی محیطی و تبعات آن بر سلامت ساکنان، در فضای نشیمن از یک مجتمع آپارتمانی از طریق ثبت امواج مغزی می‌پردازد. روش پژوهش حاضر کیفی- کمی بوده و با کمک پرسش‌نامه محقق ساخت و تصویربرداری مغزی، داده‌ها مورد تحلیل و ارزیابی قرار گرفتند. به این منظور اموج مغزی افراد نمونه با کمک دستگاه 14 کاناله EMOTIV EPOC رکورد و پس از ثبت سیگنال‌های EEG، اطلاعاتِ به دست آمده توسط نرم‌افزار نروگاید تحلیل و دامنه نوسان فعالیت مغز افراد نمونه نسبت به بانک اطلاعاتی نرمال مقایسه گردید. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که آلودگی صوتی مربوط به خارج ساختمان، با سه زیر‌مولفه: منبع تولید، مسیر انتشار و محل دریافت صوت، در رتبه اول عوامل مخل‌کننده آسایش صوتی نقش دارند. هم‌چنین نتایج حاصل از تحلیل‌ها نشان داد، در صورتی که تراز نوفه زمینه از 40 دسیبل (استاندارد مقرارت ملی برای فضای نشیمن) به 53 دسیبل افزایش یابد، به نظر می‌رسد این افزایش، منجر به تغییر در تمرکز و سوگیری توجه می‌شود و در سازماندهی هیجانی و شناختی افراد، ایجاد اختلال خواهد کرد. لذا، در مراحل اولیه‌ی برنامه‌ریزی، ایده‌پردازی و طراحی، مدیریت کنترلِ صوت، می‌تواند تا حدی کاهش‌دهنده مشکلات مذکور باشد.

کلیدواژه‌ها