فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

وجود عناصری با خاصیت بینابینی در معماری، بر هم‌زیستی اجزاء آن موثر بوده است. در راستای شفافیت و کاهش تدریجی ماده، فضاهای مابین با ساختاری نامرئی مورد استفاده قرار گرفته و به نام «تهی» خوانده می‌شوند. پژوهش حاضر بر مبنای مولفه‌های تهی در معماری، تاثیر هر یک از مولفه‌ها بر تعاملات اجتماعی را مورد توجه قرار داده ‌است. حضور تهی در کاربری‌های مختلف تا چه حد می‌تواند در مولفه‌های اجتماعیِ فضا تغییر ایجاد کند؟ به عنوان سوال اصلی تحقیق مطرح می‌گردد. به عبارت دیگر آیا تاثیرات تهی بر رفتار کاربران در همه کاربری‌ها یکسان عمل می‌نماید؟ از اهداف اصلی تحقیق شناسایی شاخص‌های اجتماعی «تهی» در فضاهای عمومی و تبیین نقش تسهیل‌کنندگی یا بازدارندگی آن در تعاملات اجتماعی افراد می‌باشد. در این تحقیق روش ترکیبی، پیمایشی با نمونه‌های مطالعه هدفمند، در نظر گرفته شد و پس از استخراج مولفه‌ها، چارچوب مفهومی تدقیق گشت. فرآیند تحقیق در دو مرحله پیمایش اولیه در پنج کاربری مختلف اداری، درمانی، آموزشی، هتل و تجاری و پیمایش اصلی در سه نوع کاربری آموزشی، هتل و تجاری به انجام رسید. اطلاعات مورد نیاز به روش پرسش‌نامه و مصاحبه، جمع‌آوری و با نرم‌افزار مورد تحلیل قرار گرفت. یافته‌های تحقیق اثر معنادار مولفه‌های کالبدی و معنایی تهی بر تعاملات اجتماعی افراد را نشان می‌دهد. در پیمایش اولیه یافته‌ها در ساختمان اداری، اثر اجتماع‌گریزی و در درمانی تا حدودی خنثی را ارائه نمود؛ در حالی که پیمایش اصلی تهی در ساختمان‌های تجاری، هتل و دانشگاه را با اثر اجتماع‌پذیری بر رفتار معرفی می‌نماید. نتیجه‌گیری تحقیق اذعان می‌دارد، وید در فضای معماری‌‌، نقش جداکننده و پیوند‌دهنده را به طور همزمان ایفا می‌نماید. میزان اثرپذیری روابط و تعاملات اجتماعی در فضای دارای وید به میزان اثرپذیری افراد از محیط، نوع کاربری‌‌، فعالیت و هدف کاربران از حضور در مکان‌ها بستگی دارد.