فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این مقاله به تحلیل تطبیقی قانون بازارهای دیجیتال اتحادیه اروپا (DMA) و چارچوب مقرراتی ایران برای سکو‌های دیجیتال می‌پردازد. قانون DMA که در سال ۲۰۲۲ به تصویب رسید از یک رویکرد پیشگیرانه (ex-ante) برای تنظیم‌گری دروازه‌بان‌ها استفاده می‌کند و هدف آن تضمین رقابت‌پذیری و انصاف در بازارهای دیجیتال است. این قانون تعهداتی را بر سکو‌های مسلط تحمیل می‌کند تا از رفتارهای ضد رقابتی جلوگیری کرده و شفافیت را افزایش دهد. در مقابل، مقررات ایران از جمله سیاست‌های شورای عالی فضای مجازی، بیشتر بر حفاظت از مصرف‌کنندگان و حریم خصوصی داده‌ها متمرکز است و فاقد مقررات مشخصی برای تنظیم‌گری دروازه‌بان‌های دیجیتال است. این پژوهش مفاد قانون DMA از جمله الزامات شفافیت و قابلیت تعامل‌پذیری را بررسی کرده و آن را با چارچوب قانونی ایران مقایسه می‌کند. همچنین ارزیابی می‌کند که آیا مقررات فعلی ایران برای مقابله با چالش‌های رقابتی مشابه کافی هستند یا نیاز به اصلاح دارند. این تحلیل نشان می‌دهد که رویکرد پیشگیرانه DMA می‌تواند به‌عنوان الگویی برای بهبود رقابت و انصاف در بخش دیجیتال ایران مورد استفاده قرار گیرد. با بررسی چارچوب‌های تنظیم‌گری، این پژوهش به درک بهتر چگونگی ایجاد محیط‌های رقابتی در فضای دیجیتال کمک می‌کند.