تحلیل عملکرد شناشیر بیرونی با توجه به نقش آن در سایهاندازی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد، دانشکده انرژی معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران (نویسنده مسئول).
2 دانشیار و رئیس بخش انرژی و نور، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران.
3 استاد گروه معماری، دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران.
doi
10.22034/aaud.2021.245271.2317چکیده
بوشهر دارای بافت تاریخی ارزشمندی است و نکات آموزنده بسیاری در زمینه معماری اقلیمی دارد؛ هم از دید کلی در خصوص بافت و هم در مورد جزییات و اجزای معمارانه. در عین حال، درخصوص برخی از عناصر آن، مانند شناشیر که در نمای ساختمانهای بوشهر کاربرد زیادی دارد، کماکان ابهاماتی در خصوص کارایی و عملکرد آن باقی است و جا دارد با انجام بررسیهای دقیق تأثیر آن بر عملکرد ساختمان مشخص گردد. در بین تعداد قابل توجهی راهکارِ علمی و تجربی، یکی از کاربردیترین راهکارها بازکاوی و مطالعه عناصر اقلیمی و زمینهای یک منطقه مشخصِ شهری و تطبیق آن با ساختوسازهای سنتی آن است. با مطالعه پژوهشهای پیشین، در مورد شناشیر، این نتیجه به دست میآید که بیشتر مطالعات انجامشده بر اساس مطالعات توصیفی تحلیلی پیرامون علت وجودی شناشیر بودهاند و تنها در چند مورد به بررسی تأثیر شناشیر بر شرایط تهویه طبیعی ساختمان پرداخته شده است. در مقاله حاضر تلاش شده است بعد دیگری از عملکرد شناشیر مورد بررسی قرارگیرد، با این امید که دریافت جدیدی از کارکرد شناشیر حاصل گردد. راهکاری که نویسندگان اتخاذ کردهاند استفاده از نرمافزارهای شبیهسازی ردینس و هانیبی برای تحلیل، تبیین و ارائه راهحل است. با تحلیل بررسیهای انجامشده الگوی درست شناشیر بیرونی در بوشهر از منظر سایهاندازی ارائه شده است که قابل استفاده معماران طراح خواهند بود. به همین منظور پس از بررسی و شناسایی گونههای مختلف شناشیر، در چهار تیپ مختلف، با استفاده از شبیهسازی رایانهای میزان تأثیر شناشیر بر روشنایی فضای داخل مورد ارزیابی قرار میگیرد. نتایجِ به دست آمده نشان میدهد شناشیر متصل به سقف که به میزان یک متر از سقف امتداد یافته است، تا حد زیادی شبیه به یک سایبان افقی عمل میکند. از طرف دیگر، این نوع شناشیر، از نظر سایهاندازی، در مقایسه با شناشیر متصل به کف با ارتفاع ۱ تا ۱.۵ متر، عملکرد به مراتب بهتری دارد.
