نقش مفهوم ارتباط معنایی با محیط بر ایجاد احساس کرامت انسانی از نظر مخاطبان فضای همگانی شهری
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.
2 استاد گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
3 استاد گروه حوادث و بلایا، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران
4 استادیار گروه بازسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22034/aaud.2020.208912.2046چکیده
کرامت انسانی مفهومی است کیفی که میتواند اثر بهسزایی در کیفیت فضای همگانی شهری داشته باشد. در این مفهوم ارزشمند بودن انسان و مقام آن بهعنوان موجودی متفکر مطرح میشود. معنای محیطی و ارتباط با آن در محیط از جمله مفاهیمی است که در فضای همگانی شهری اهمیت فراوانی دارد. عوامل مؤثر بر کسب احساس کرامت انسانی در اثر ارتباط معنایی با محیط، مطالعهای است که میتواند مورد توجه قرار گیرد. کشف احساس کرامت انسانی در فضایی که مورد استفاده عموم شهروندان است مورد اهمیت است. ماهیت ذهنی و تعاملی این پدیده و تجربه و ادراک حاصل از آن در کنشگران، هدف این پژوهش بوده و شناخت ادارک آنها و چگونگی ایجاد احساس کرامت انسانی میباشد. این پژوهش در دسته پارادایم تفسیرگرایی است و از جنبه شناختشناسی تأکید بر کنش و تعامل پژوهشگر با مورد پژوهش را دارد. در این پژوهش از تحلیل محتوای کیفی استقرایی آشکار بهعنوان شیوه پژوهش و به منظور تفسیر دادههای متنی بهدست آمده از 13 مصاحبههای عمیق بدون ساختار استفاده شدهاست. دادهها از طریق فرآیند نظاممند کدگذاری و با هدف طبقهبندی مفاهیم تا سه سطح از انتزاع مورد تحلیل قرار گرفتهاند. انتخاب مشارکتکنندگان، هدفمند و در راستای توسعه مفاهیم تا دستیابی به اشباع بودهاست. یافتههای بیانگر آن است که یکی از مفاهیم حوزه ادراک مردم از کرامت انسانی، مفهوم ارتباط معنایی با محیط است. مفهومی که با گرم بودن حس جدارهها، جاذبه بافت سنتی، غنای حسی، احساس تعلق و تمرکز ذهنی و درونی، معنی دقیقتری پیدا میکند. آنچه مورد توجه است ارتباط این عوامل با هم و پیچیدگی روابط بین آنها میباشد که منجر به ایجاد احساس کرامت انسانی در افراد شده است. از نتایج مهم حاصل، کشف رابطه ارتباط معنایی با محیط در ایجاد احساس کرامت انسانی است.
