بررسی نقش عوامل کالبدی در سرزندگی خیابان نوبهار کرمانشاه، با رجوع به آراء کاربران فضا

نویسندگان

1 استادیار، گروه معماری، دانشکده فنی مهندسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس تهران، تهران، ایران.

doi
10.22034/aaud.2020.188610.1899
چکیده

حضور، حرکت و توقف اختیاری مردم در فضاهای شهری، از مهم‌ترین شاخص‌‌های سرزندگی این فضاهاست. بر این اساس، خیابان نوبهار، از جمله سرزنده‌ترین خیابان‌های شهر کرمانشاه است. به نظر ‌می‌رسد حضور مردم در این مکان متأثر از عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی بوده و کالبد فعلی خیابان در این میان نقش کمرنگی داشته باشد. پژوهش حاضر بر آن است که از طریق ارزیابی خیابان بر مبنای خواست کاربران و رجوع به آراء آن‌ها، زمینه را برای استفاده از ظرفیت این عامل در سرزنده‌تر شدن این پاتوق شهری فراهم نماید. ارزیابی نقاط قوت و ضعف کالبد خیابان با توجه به معیارهای لازم برای ایجاد و تقویت سرزندگی فضا و تعدیل و اولویت‌بندی آن با نظر کاربران به منظور ارتقاء کیفیت‌‌های محیطی منطبق با خواست کاربران این خیابان از اهداف پژوهش است. راهبرد پژوهش توصیفی- تحلیلی و شیوه‌ جمع‌آوری داده‌ها، ترکیبی از منابع مکتوب و پیمایش میدانی است؛ در بخش اول، کالبد خیابان نوبهار به محک معیارهای سرزندگی حاصل از منابع مکتوب ارزیابی شده و نتایج این ارزیابی با رجوع به آراء کاربران بر اساس مصاحبه عمیق و پرسشنامه آزموده ‌می‌شوند. در این راستا سؤالاتی در هفت محور از 38 کاربر تصادفی پرسیده شده است. فراوانی ذکر ‌یا تأیید معیارها، ملاک آزمودن فرضیه و اولویت‌بندی ضعف‌ها و قوت‌‌های کالبدی خیابان از دید کاربران است. مهم‌ترین قوت‌‌ کالبدی خیابان نوبهار، هندسه‌ آن در مقیاس کلان و ضعف‌هایش به‌طور عمده در مقیاس میانی و خرد رخ ‌می‌دهد. کاربران مهم‌ترین قوت‌‌های کالبدی را بهره‌گیری از درختان، لبه‌‌های نفوذپذیر و نرم و عرض مناسب و قابل نظارت عنوان کرده‌اند. همچنین ضعف‌‌های کالبدی را به قابل تشخیص نبودن اجزا درونی آن، کمبود‌ یا نبود بازشو در طبقات بالاتر و عدم هماهنگی در شکل نماها نسبت داده‌اند.‌ در نتیجه بهبود کیفیت این مکان بر مبنای نظر کاربران در گرو توجه به مقیاس میانی و خرد محقق ‌می‌شود.

کلیدواژه‌ها