بدن‌سازی، خودنمایی بدنی و بازاندیشی مدرن در مدیریت بدن

نویسندگان

1 دکترای جامعه شناسی، (تغییرات اجتماعی). دانشگاه شیراز، ایران، شیراز

2 دانشیار جمعیت شناسی، دانشگاه شیراز، ایران، شیراز

3 استاد جامعه شناسی، دانشگاه شیراز (نویسنده مسئول)، ایران، شیراز

doi
10.22059/ijsp.2021.82686
چکیده

در ایران با ورود به دنیای مدرن، بدن‌ها فرم سنتی خود را از دست داده‌اند. خروج بدن از چارچوب نگاه طبیعت‌گرایانه و قرار گرفتن در چارچوب فنّاوری، ارزش‌ها و نگرش‌های مدرن سبب شده که بدن ایرانی با تبدیل‌ به امری خودآگاه، با مسائل گوناگون مواجه شود. مطالعه حاضر باهدف شناخت زمینه‌ها و پیامدهای ورزش بدن‌سازی در بین مردان جوان انجام گرفته است. روش تحقیق کیفی و با ‌ نظریه زمینه‌ای انجام گرفته است. نمونه‌گیری هدفمند و نظری است که با مصاحبه عمیق با 15 نفر از مردانی که در باشگاه‌های بدن‌سازی شهر شیراز عضو بوده‌اند، انجام گرفته است. مقوله‌های اصلی تحقیق عبارتند از: دغدغه‌های ذهنی و نارضایتی از بدن خود، کسب منزلت و مقبولیت در جامعه، عرضه و نمایش خود، رشد فرهنگ مصرفی، فشار تقاضا از سوی جنس مخالف و حمایت و تشویق در بستر خانواده. همچنین یافته‌ها نشان دادند که بستر و منابعی مانند شرایط و وضعیت منزلتی، شرایط و وضعیت طبقاتی و شرایط و وضعیت خانوادگی در کنار شرایطی از قبیل کسب قدرت و نفوذ اجتماعی و مقبولیت، تمایز و پایگاه خود با دیگران، پذیرش اجتماعی بالاتر در جامعه، خودبرتری ‌جویی، فشار هنجاری اطرافیان، کسب منزلت نزد جنس مخالف و تقاضا‌ها و جذابیت‌های بدنی جنس مخالف پیوند چندجانبه‌ای با گرایش به خودنمایی بدن به‌عنوان مقولۀ هسته پژوهش ارتباط دارند.