سامانههای نوری طبیعی ارگونومیک در موزههای هنری
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 استادیارگروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22034/aaud.2020.102366چکیده
عرضه آثار عملکرد اولیه و قابلیت دیدن و لذت بردن از بازدید عملکرد متعالی موزههایی با محوریت نمایش آثار هنری است. بر این اساس، استفاده از نور بهعنوان عامل بنیادین ادراک بینایی یکی از راههای ارتقاء عملکرد موزه و لذتبخش کردن فضا برای انسان است. لذا پرداختن به چگونگی امکان تحقق نورپردازی ارگونومی بهعنوان دانشی انسانمحور در قالب سامانههای نوری طبیعی بهعنوان کاملترین طیف نور میتواند گامی مؤثر در بهبود عملکرد موزههای هنری1 تلقی شود. این پژوهش بر پایه فرضیهای مبنی بر کاربرد ارگونومی در نورپردازی موزههای هنری و پرسشی کاربردی متکی بر استخراج سامانههای نوری طبیعی ارگونومیک در این موزهها پیریزی شده است. این نوشتار پژوهشی کیفی با هدفی کاربردی- توسعهای است که مطالعات پایه در آن به صورت کتابخانهای و پردازش دادهها به روش تحلیل محتوای توصیفی ـ تطبیقی بر اساس اطلاعات متنی مستخرج صورت گرفته است. علاوه بر آن به جهت بررسی دقیقتر کاربرد متقابل دو به دوی مؤلفههای مطرح شده در ادبیات پژوهش تکنیک کاربردی SWOT و نیز نرمافزاری مرتبط با بررسی اصول نورپردازی ارگونومی جهت تدقیق نتیجه در بخش یافتهها به کار رفته است. سامانههای نوری طبیعی سقفی جهت نورپردازی در فضای موزههای هنری مناسبتر از سامانههای دیواری است. بررسی دقیقتر سامانههای متداول در موزهها نشان میدهد سامانه فتوولتائیک و سپس سپر نوری مناسبترین سامانه برای نورپردازی طبیعی در موزه است و در ردههای بعد لولههای نوری و تاقچه نوری قرار میگیرد. تحقق شاخصهای بصری نورپردازی ارگونومیک متکی بر کیفیت بالای نور طبیعی، کیفیتی مطلوب در نگریستن به آثار هنری است. در بهینهترین شرایط ترکیب سامانه فتوولتائیک با سپر نوری میتواند موجب توزیع مناسب نور ضمن کنترل بیشتر خیرگی، درخشندگی، سایهاندازی و کنتراست در موزههای هنری شود؛ در این روند در نظر گرفتن نورگیرهای دیواری جهت تأمین ارتباط دیداری درون و بیرون و منظرهپردازی امری مناسب تلقی میشود
