پاسخ‌های متابولیکی ناشی از نانو ذرات نقره در ریز جلبک سبز Dunaliella salina

نویسندگان

1 دانشگاه بین المللی امام خمینی

2

3 دانشگاه تهران

4 دانشگاه شهید بهشتی

doi
10.22108/ijpb.2026.148814.1445
چکیده

در پژوهش حاضر، پاسخ­های بیوشیمیایی و فعالیت آنزیم­های آنتی اکسیدانی جلبک سبز تک سلولی Dunaliella salina تحت تیمار نانوذرات نقره فتوسنتز شده با عصاره آبی برگ و گل گیاه بابونه آلمانی ( Matricaria comomilla ) مورد بررسی قرار گرفت. سوسپانسیون­های جلبکی رشد یافته در شوری 5/1 مولار کلرید سدیم در فاز نمایی رشد در معرض غلظت­های صفر، 5، 15 و 25 پیکومولار نانوذرات نقره قرار گرفتند. تعداد سلول­ها، محتوای قندهای احیاکننده، غیراحیاکننده و نشاسته در پاسخ به غلظت 5 پیکومولار نانوذرات نقره افزایش یافتند و یا بدون تغییر معنی­دار باقی ماندند. با وجود این، تعداد سلول­ها و مقدار قندهای محلول در پاسخ به غلظت­های بالاتر و میزان کلروفیل های a، b و کل، بتاکاروتن، نشاسته، پروتئین­ها، آمینواسید آزاد کل و فعالیت آنزیم­های کاتالاز و آسکوربات پراکسیداز در پاسخ به همه غلظت­های نانوذرات نقره به شدت کاهش یافتند، در حالی که وزن تر سلول­ها افزایش یافت. این نتایج نشان دادند تنش القا شده توسط تیمار نانوذرات نقره در سلول­های جلبکی به جای افزایش فعالیت آنتی اکسیدانی و یا تجمع بتاکاروتن، توسط تغییر در تسهیم کربن تحمل می شود. بنابراین به نظر می­رسد که سازوکار تحمل نانوذرات نقره توسط جلبک Dunaliella با تغییرات فیزیولوژیکی و متابولیکی همراه بوده و هدایت جریان کربن به مسیرهای احتمالی دیگری مثل تجمع گلیسرول و لیپید سبب القای تحمل جلبک به نانوذرات می­شود.