بهره‌گیری از طیف‌های نور LED و سویه‌های ریزوبیوم رایزوژنز بر رشد و ویژگی‌های فیزیولوژیکی بابونه آلمانی (.Matrocaria chamomilla L)

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌الله

2

3 دانشگاه تهران

4 دانشگاه صنعتی امیرکبیر

5

doi
10.22108/ijpb.2025.144603.1402
چکیده

گیاه بابونه آلمانی، گیاهی دارویی و ارزشمند با ترکیبات موثره‌ای نظیر کامازولن و پلی‌فنل‌ها است. این ترکیبات نقش مهمی در صنایع دارویی و آرایشی دارند، به همین علّت پژوهشگران همواره در تلاش برای افزایش میزان آن‌ها در گیاه هستند. یکی از رویکردهای مؤثر برای این منظور، استفاده از الیسیتورهای زیستی و غیرزیستی است که می‌تواند رشد و تولید متابولیت‌های ثانویه در گیاهان را تقویت کند. این پژوهش، با هدف بررسی اثرات ترکیبی نور LED و دو سویه باکتری ریزوبیوم رایزوژنز (A4 وATCC15834) بر رشد و ویژگی‌های فیزیولوژیکی بابونه آلمانی انجام شد. آزمایش در قالب طرح فاکتوریل بر پایه طرح کامل تصادفی در سه تکرار انجام شد. صفات ریخت شناسی شامل طول شاخه اصلی و ریشه، وزن تر شاخساره و ریشه، و تعداد برگچه‌ها، و صفات فیزیولوژیکی شامل کلروفیل a، b، کاروتنوئید، فنول کل، فلاونوئید کل و ظرفیت آنتی‌اکسیدانی (به روش DPPH) مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان دادند بیشترین رشد شاخه اصلی (۱۹.۵ میلی‌متر) در تیمار نور قرمز تک‌رنگ (R100)  و سویه A 4 مشاهده شد. همچنین بیشترین تعداد برگچه (۹۸ عدد) در تیمار نور R80B20 و سویه A 4 به دست آمد. از سوی دیگر، بالاترین میزان کلروفیل a در ترکیب تیماری A 4 و نور R80B20و بالاترین مقادیر کلروفیل b و کاروتنوئید در تیمار ATCC و نور R40B60 مشاهده شد. از سوی دیگر، محتوای فنول کل در نمونه‌های شاهد و نور R80B20  و محتوای فلاونوئید کل در نمونه‌های شاهد و تیمار A 4 با نور R40B60 بیشتر بود. نمونه‌های تیمارشده با نور قرمز تک رنگ و سویه A 4 بالاترین درصد ظرفیت آنتی‌اکسیدانی را در تمامی تیمارها داشتند. یافته‌های این پژوهش نشان دادند نور قرمز و سویه A 4 در مقایسه با سایر تیمارها کارایی بهتری از خود نشان دادند. بر اساس این نتایج، می‌توان نتیجه گرفت که استفاده از تیمارهای ترکیبی نور LED و باکتری R. rhizogenes می‌تواند رویکردی مفید جهت پژوهش تغییرات ریخت‌شناسی و فیزیولوژیکی در گیاه بابونه آلمانی باشد.