فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

منظر شهر و ادبیات مربوط به آن که نقش مؤثری در زمینه ارتقای کیفیت محیط در فضاها و عرصه‌های عمومی شهرهای امروزی ایفا می‌نماید، در طی قرن گذشته و در آستانه هزاره سوم به‌طور بی‌سابقه‌ای گسترش یافته و مورد توجه جدی معماران منظر، طراحان و برنامه‌ریزان شهری قرار گرفته است. در این میان، نظریه‌پردازان گوناگون با رویکردهای متفاوتی این موضوع را مورد بحث و بررسی قرار‌داده‌اند. در پژوهش حاضر به‌منظور ارزیابی و تدقیق نظرات مطرح‌ترین متفکران مرتبط با منظر شهر و تدوین چارچوب مفهومی منظر شهر، به روش مطالعه اسنادی و با استفاده از متون واجد ارزش در این عرصه، ضمن بررسی تعاریف و مفاهیم منظر شهر؛ نوین‌ترین ایده‌ها، نظریه‌پردازان، نظریات و بحث‌های کلیدی و دیدگاه‌های آنان راجع به منظر شهر به همراه بیان مکانیزم طبقه‌بندی و چارچوب گونه‌شناسی رویکردها برای اولین بار در قالب چهار دوره زمانی عمده تدوین شده است. این دوره‌های زمانی که از انقلاب صنعتی تا جنبش منظر شهر (1960)، جنبش منظر شهر تا جنبش نوشهرسازی (1960ـ1990)، جنبش نوشهرسازی تا جنبش شهرسازی منظر (1990ـ 1997) و جنبش شهرسازی منظر تاکنون (1997ـ2014) را شامل می‌شوند، به تفکیک در پنج محور زیباشناختی؛ زمینه‌گرایی شامل ادراک فضایی ـ بصری، ادراک بصری ‌ـ رفتاری؛ نوشهرسازی، توسعه نوسنتی بافت‌ها و مناطق شهری؛ شهرسازی منظر و شهرسازی اکولوژیکی همراه با مؤلفه‌های رایج در هر دوره ارائه شده است. همچنین در راستای تدوین چارچوب مفهومی و زمینه‌های نظری منظر شهر به واکاوی آرای 23 صاحب‌نظر در عرصه منظر شهر پرداخته و مهم‌ترین ابعاد و شاخص‌های منظر شهر از نظر آنان شناسایی شده است.