ارزیابی عملکرد خطوط اتوبوسرانی با استفاده ترکیبی سهگانه از مدلهای تحلیل پوششی دادهها، آنتروپی و تاپسیس
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرگان، گرگان، ایران.
3 کارشناس ارشد راه و ترابری، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.
doi
چکیده
بهدنبال رشد و توسعههای شهری در دهههای اخیر، اتوبوس بهعنوان یکی از انواع حملونقل عمومی جایگاه ویژهای در سفرهای درون شهری پیدا کرده است. با توجه به ماهیت سیستم اتوبوسرانی که سیستم بسیار پیچیدهای است، عوامل متفاوتی در عملکرد و کارایی آن تأثیرگذار هستند که در سه حوزه ادارهکننده، جامعه- محیط و مسافران قرار میگیرند. این عوامل میتوانند تأثیرات قابل توجهی در افزایش و یا کاهش مسافران و میزان رضایتمندی آنها داشته باشند. لذا در این مطالعه بهمنظور پرهیز از نگاه تک بعدی، مؤلفهها و شاخصهای تأثیرگذار در هر کدام از این سه حوزه شناسایی شده و سپس به ارزیابی آنها در 11 خط اتوبوسرانی شهر مشهد که با یکدیگر و با خط یک قطار شهری بیشترین همپوشانی را دارند پرداخته شده است. روش تحقیق از نوع توصیفی- تحلیلی است و با رویکردی کاربردی و با استفاده از مدلهای تحلیل پوششی دادهها، آنتروپی و تاپسیس به بررسی کارایی و عملکرد خطوط اتوبوسرانی پرداخته شده است. نتایج نشان میدهند که عملکرد و کارایی پایین خطوط اتوبوسرانی میتواند در میزان استفاده مردم از اتوبوس تأثیرگذار باشد و آنها را به استفاده از حملونقل خصوصی تشویق نماید. همچنین مدیران و سیاستگذاران حملونقل عمومی میتوانند با تکیه بر این مهم که بین کارآمدی اقتصادی و عملکرد همهجانبه خطوط رابطه مستقیمی وجود دارد ضمن توجه به منافع سازمانی زمینههای لازم برای ارتقای عملکرد خطوط را نیز فراهم سازند و با دیدی همهجانبهتر و پایدارتر گامهای مؤثری در ارتباط با پروژههای تجمیع خطوط و ایجاد مسیرهای جدید بردارند.