الزامات توسعه شهر از درون، مورد مطالعاتی: شهر بروجرد
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناسیارشد برنامهریزی شهری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
3 کارشناسیارشد طراحی شهری، دانشکده شهرسازی و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران.
doi
چکیده
گستردگی کالبدی و گسیختگی اجتماعی، بر فرم شهری بسیاری از شهرهای غربی کشور نمایان است. گستردگی کالبدی شهرها، در سالهای اخیر، میتواند ناشی از رشد طبیعی جمعیت، مهاجرت روستاییان به شهر و تمرکزگرایی جمعیت و فعالیت و بهطور کلی، به بهانه تأمین نیاز مسکن و پیشبینی اراضی مسکونی باشد. اما گسیختگی کالبدی میتواند به سبب شرایط اکولوژی اجتماعی شهر و یا موقع و مقر جغرافیایی مکان باشد، که از تبعات هر دو؛ تعدی به اراضی کشاورزی و باغات حاشیه شهر و نابودی چشماندازهای طبیعی شهر و مهمتر از همه غفلت از نواحی درونی شهرها و به تبع آن فرسودگی و افت شهری میباشد. هدف پژوهش حاضر، بررسی بافت فرسوده مرکزی شهر بروجرد از نظر داشتن ظرفیتهای توسعه درونی و همچنین بررسی بستر اجتماعی- اقتصادی و غیره این شهر، در جهت توسعه از درون میباشد. این پژوهش از جمله پژوهشهای ارزیابی- تحلیلی است. نوع دادهها، کمی- کیفی و شیوه گردآوری آنها، کتابخانهای- میدانی بوده است. برای ظرفیتسنجی فضایی از روش تحلیل سلسلهمراتبی AHP و در راستای محیطسنجی با بهرهگیری از پرسشنامه متخصصین (پانل دلفی) از نقطه نظر زیستمحیطی، اجتماعی- اقتصادی و کالبدی تحلیل و ارزیابی شده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که با توجه به وجود زمینهای خالی و فضاهای ناکارآمد و حضور برخی از صنایع مزاحم و وجود شرایط زیستمحیطی، اجتماعی- اقتصادی و غیره بافت فرسوده بخش مرکزی شهر بروجرد امکان توسعه از درون را دارد و میتوان با بهرهگیری از فضاهای نام برده شده، تراکم ساختمانی و در نتیجه تراکم جمعیتی را در محلهها دارای پتانسیل توسعه از درون تعدیل نمود و در بهرهگیری عرصههای آزاد شده از فضاهای ناکارآمد و زیرساختهای موجود، استفاده حداکثری از فضاهای شهر بروجرد شود.
