تبیین ارتباط میان عوامل کالبدی و اجتماعی در تاب‌آوری فضایی میادین شهری (مورد پژوهی:‌ میادین امام، بوعلی و باباطاهر همدان)

نویسندگان

1 استاد گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بو علی سینا،همدان، ایران

2 دانشجوی دکتری گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 استادیار گروه معماری، واحد بروجرد،دانشگاه آزاد اسلامی،بروجرد، ایران

4 استادیار گروه معماری موسسه آموزش عالی جهاددانشگاهی واحد همدان، ایران.

doi
10.22054/urdp.2023.73364.1543
چکیده

توجه به تاب‌آوری فضایی میادین شهری به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عناصر شهر، نقش غیرقابل‌انکاری در حفظ حیات ذهنی و عینی شهرها دارد. این پژوهش برای پاسخ به این سؤال که ارتباط عوامل اجتماعی و کالبدی در تاب‌آوری فضایی میدان شهری چگونه است؟ و باهدف یافتن نسبت این عوامل، انجام گرفته است. مقاله حاضر توسعه‌ای و کاربردی بوده و روش تحقیق ترکیبی از کیفی و کمی می‌باشد. جهت گردآوری اطلاعات با بهره‌گیری از منابع اسنادی مدل مفهومی تدوین گردید. در بخش کیفی، از ابزار مشاهده، مصاحبه و پرسشنامه در تبیین و تحلیل عوامل، همچنین به جهت تحلیل ارزش هم پیوندی در بخش کمی از نرم‌افزار (City engine) استفاده ‌شده است. یافته‌ها تأثیرگذاری بعد فرهنگی بناهای مرکزی میادین شهری به‌عنوان جزئی از کالبد، در ارتقاء تاب‌آوری فضایی از منظر عوامل اجتماعی را نشان می‌دهد. نتایج حاکی از آن است که با بالاتر رفتن ارزش هم پیوندی در بعد کالبدی، شاخص‌های بعد اجتماعی نیز ارتقا می‌یابند. همچنین عوامل اجتماعی و کالبدی در ایجاد تاب‌آوری فضایی دارای ارتباط بوده و بر یکدیگر مؤثرند و حتی در برخی شاخص‌ها، می‌توانند مکمل کمبودهای یکدیگر باشند.