تأثیر نانو ذرات اکسید سیلیس بر شاخصهای رشد، محتوای آسکوربات، گلوتاتیون و فعالیت آنزیمهای آنتی اکسیدانی در گوجهفرنگی تحت تنش کادمیوم
نویسندگان
1
2 دانشگاه علم و صنعت ایران
3
doi
10.22108/ijpb.2025.142785.1373چکیده
نانو ذرات اکسید سیلیس دارای توانایی تخفیف تأثیر نامطلوب تنشهای غیرزیستی با تعدیل تعدادی از فرایندهای فیزیولوژیکی هستند. با این حال، اطلاعات در مورد این که چگونه این اثرات تحت تنش فلزات سنگین میانجیگری میشوند، اندک است. در این پژوهش، نقش نانو ذرات اکسید سیلیس در تخفیف سمیت کلریدکادمیوم در گوجهفرنگی ( Solanum lycopersicum L.) بررسی شد. از نانو ذرات اکسید سیلیس در چهار سطح 0، 25، 50 و 100 میلیگرم بر لیتر و کلریدکادمیوم در سه سطح 0، 100 و 200 میکرومولار استفاده شد. نتایج نشان دادند تیمار 200 میکرومولار کادمیوم منجر به کاهش وزن تر و طول و میزان آسکوربات و گلوتاتیون اندام هوایی و ریشه شد، اما محتوای کادمیوم، مالون دی آلدهید، H 2 O 2 و پروتئین را در مقایسه با تیمار صفر کادمیوم افزایش داد. تیمار 50 میلیگرم در لیتر نانو سیلیس سبب افزایش وزن تر و طول گیاه، افزایش میزان آسکوربات و گلوتاتیون و کاهش محتوای کادمیوم، مالون دی آلدهید ، H 2 O 2 و پروتئین در مقایسه با تیمار صفر نانوسیلیس شد. تنش کادمیوم فعالیت آنزیمهای سوپر اکسید دیسموتاز، آسکوربات پراکسیداز، گلوتاتیون ردوکتاز و گلوتاتیون-S-ترانسفراز را افزایش داد، امّا تیمار 50 میلیگرم در لیتر نانو ذرات اکسید سیلیس در شرایط تنش کادمیوم فعالیت این آنزیمها را بیشتر تقویت کرد. افزایش حداکثری فعالیت آنزیمها توسط نانو ذرات اکسید سیلیس به وضوح نشان دادند این نانو ذرات نقش قابل توجهی در سمزدایی گونههای فعال اکسیژن و تخفیف تنش اکسیداتیو القا شده توسط کادمیوم دارند.