بهبود فاکتورهای جوانه‌زنی در کاسنی تلقیح شده با قارچ Serendipita indica تحت تأثیر تنش نیترات نیکل

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3 دانشگاه مراغه

4 دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
10.22108/ijpb.2024.139807.1343
چکیده

تنش فلزات سنگین یکی از مهمترین عوامل محدود کنندة رشد و عملکرد گیاهان در بسیاری از مناطق دنیا است. قارچ Serendipita indica به عنوان یک قارچ اندوفیت شبه میکوریزی سبب تحریک رشد بسیاری از گونه‌های گیاهی شده و منجر به افزایش مقاومت به تنش‌های زیستی و غیرزیستی می شود. در پژوهش حاضر، تأثیر تلفیقی قارچ اندوفیت S. indica و نیترات نیکل (شاهد، 50، 100 و 200 میلی‌گرم در لیتر) بر جوانه‌زنی گیاه کاسنی به صورت آزمایش فاکتوریل و در قالب طرح کامل تصادفی با 3 تکرار بررسی شده است. نتایج نشان دادند تأثیر متقابل نیترات نیکل و قارچ برای درصد و سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه و ساقه‌چه، وزن تر و خشک گیاهچه و کلروفیل معنی‌دار بود. همچنین نتایج نشان دادند برای میزان فنول، پرولین و آنزیم‌های آنتی اکسیدانی اثر ساده نیترات نیکل معنی‌دار بود، به طوری‌که مقادیر فنول، پرولین، کاتالاز و پراکسیداز به ترتیب 40، 35، 33 و 42 درصد در تیمار 50 میلی‌گرم در لیتر نیترات نیکل نسبت به شاهد، افزایش یافت. بر اساس نتایج، تیمار توسط قارچ سبب افزایش صفاتی از جمله درصد و سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه و ساقه‌چه، وزن تر و خشک گیاهچه و کلروفیل و کاهش اثرات منفی نیترات نیکل در این صفات شد. از طرف دیگر تیمار نیترات نیکل منجر به افزایش محتوای فنول کل، پرولین و آنزیم‌های آنتی اکسیدان شد. بنابراین به نظر می‌رسد کاربرد قارچ‌های همزیست اندوفیت می‌تواند به عنوان یک راهکار مناسب برای کاهش اثرات منفی فلزات سنگین در نظر گرفته شود.