بهره‌گیری از سیستم زیست‌سنجی گیاهی به‌منظور شناسایی ‏کارکرد زیستی انواع هورمون اکسین

نویسندگان

1

2 دانشگاه شاهد

3 دانشگاه علوم پزشکی اصفهان

4 دانشگاه تفرش

5

doi
10.22108/ijpb.2023.137352.1318
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بهینه‌سازی سیستم زیست‌سنجی انواع هورمون اکسین از طریق شناسایی اثر آنها بر شیوۀ رشد گیاه آرابیدوپسیس در شرایط درون‌شیشه‌ای انجام شد؛ به این منظور، بذرهای گیاه آرابیدوپسیس به‌شکل عمودی در محیط‌کشت MS½ جوانه زدند و پس‌از گذشت 5 روز، گیاهچه‌های دارای رشد ریشۀ یکسان به محیط‌کشت MS½ حاوی هورمون‌های IAA، IBA، NAA و 2,4-D با غلظت‌های صفر، 01/0، 03/0 و 05/0 میلی‌گرم‌درلیتر منتقل شدند. پس‌از گذشت 10 روز، ویژگی‌های رشدی گیاه با تجزیه‌وتحلیل تصویر اندازه‌گیری و وزن تر و خشک گیاهچه‌ها در هر تیمار نیز تعیین شد. نتایج نشان دادند هورمون‌های مختلف آثار متفاوتی بر شیوۀ رشد ریشه و اندام هوایی دارند؛ به‌طوری‌که افزایش غلظت هورمون‌های IAA، IBA و NAA سبب کاهش القای ریشه‌های فرعی شد. همچنین استفاده از غلظت‌های مختلف هورمون 2,4-D از رشد ریشه‌ها جلوگیری کرد و غلظت‌های بیشترآن، تولید کالوس در ریشه‌ها را در پی داشت. بررسی میزان رشد گیاهچه‌ها نشان داد غلظت 01/0 میلی‌گرم‌در‌لیتر بیشتر هورمون‌های اکسین بررسی‌شده (NAA، 2,4-D و IAA)، بیشترین میزان تشکیل برگ و تولید زیست‌توده را به همراه دارد. نتایج پژوهش حاضر، توانایی این روش زیست‌سنجی در تفکیک اثر هورمون‌های اکسین مختلف بر جنبه‌های مختلف رشد گیاه را نشان می‌دهند و می‌توانند کمک شایانی به گزینش هورمون اکسین لازم برای فعالیت‌های مختلف باشند.