بهبود شاخص‌های جوانه‌زنی، ویژگی‌های رشدی و ‏بیوشیمیایی گیاهچه نیل تحت تنش شوری از طریق پرایمینگ ‏بذرها با سرکه چوب پسته

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3

4 دانشگاه خوارزمی

doi
10.22108/ijpb.2023.135181.1298
چکیده

پرایمینگ بذر یکی از راه کارهای مقابله با شرایط تنش است. پژوهش حاضر، با هدف بهبود شاخص‌های جوانه‌زنی نیل در برابر تنش اکسیداتیو  ناشی از شوری از طریق پرایمینگ بذرها با سرکه چوب پسته در قالب طرح پایه کاملأ تصادفی انجام شد. از بذرهای پرایم نشده (شاهد)، هیدروپرایمینگ و پرایم شده با غلظت‌های 300 و 200 برابر رقت سرکه چوب پسته در شرایط شوری صفر 50، 100 و 150 میلی‌مولار کلرید سدیم استفاده شد. نتایج نشان داد با افزایش سطح شوری، درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، ضریب سرعت جوانه‌زنی و شاخص بنیه گیاهچه، وزن تر و خشک گیاهچه، درصد ماده خشک، طول ریشه‌چه و مقدار آنتوسیانین به طور معنی‌داری کاهش و متوسط زمان جوانه‌زنی، مقدار قندهای محلول کل، رادیکال‌های آزاد اکسیژن و مالون دی‌آلدئید به طور معنی‌داری افزایش یافت. پرایمینگ بذرها با سرکه چوب پسته تأثیر بهبود دهنده‌ای بر درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، شاخص وزنی بنیه گیاهچه در شرایط شوری داشت و متوسط زمان جوانه‌زنی را به طور معنی‎داری کاهش داد. پرایمینگ بذرها با سرکه چوب پسته 300 و 200 برابر رقت در شرایط عادی و شوری 50 میلی‌مولار تأثیر بهبود دهنده‌ای بر ویژگی‌های مورفولوژیک گیاهچه نسبت به بذرهای پرایم نشده داشتند. همچنین، پرایمینگ بذرها با سرکه چوب پسته 300 برابر رقت در شرایط شوری تا 100 میلی‌مولار به طور معنی‌داری تأثیر کاهش دهنده‌ای بر مقدار قندهای محلول و مالون‌دی‌آلدئید داشت و سبب بهبود وضعیت بیوشیمیایی گیاهچه‌ها در مقابل تنش اکسیداتیو شد. به‌طورکلی، به نظر می‌رسد سرکه چوب پسته 300 برابر رقت به عنوان عامل تعدیل کننده تأثیرات منفی ناشی از تنش شوری در پرایمینگ بذر نیل کاربردی‌تر و اقتصادی‌تر است.