پاسخ‌های فیزیولوژیک Spirulina platensis به نانوذرات تیتانیوم و سیترات

doi
10.22108/ijpb.2023.135148.1297
چکیده

به‌منظور بررسی اثر تحریک کنندگی نانوذرات TiO 2 بر میزان رشد و افزایش برخی متابولیت‌ها در میکروجلبک Spirulina platensis ، فرم‌های آناتاز و روتایل نانوذره در مقایسه با فرم بالک، در حضور و یا عدم حضور سیترات، بر روی میکروجلبک تأثیر داده شدند. بیشترین مقدار کلروفیل a، کاروتنوئید، فیکوسیانین (PC)، آلوفیکوسیانین (APC) و فیکواریترین (PE) در روز سوم آزمون مشاهده شد. بیشترین PC، توسط روتایل و بیشترین مقدار APC و PE توسط آناتاز (با سیترات یا بدون آن) به دست آمدند. نانوذره روتایل (با سیترات یا بدون آن)، بهتر از نانوذره آناتاز و حتی فرم بالک سبب افزایش زی‌توده خشک و سرعت رشد ویژه ماکزیمم (µm) شد. افزایش کربوهیدرات توسط نوع بالک و تاحدودی نانوذره روتایل تحریک شد. غلظت‌های کم نانوذرات در افزایش رنگدانه‌های PC، APC وPE غالباً تأثیر بهتری داشتند. افزودن سیترات بدون TiO 2 ، سبب تحریک تولید آستاگزانتین، لیپید، پروتئین وROS شد. تیمار همزمان سیترات و تیتانیوم، توانست تاحدودی تأثیرات منفی نانوذرات بر شاخص‌هایی نظیر وزن خشک را کاهش دهد، اما درکل، تأثیر آن به فرم TiO 2 و نیز زمان تنش بستگی داشت. فعالیت آنتی اکسیدانی، توسط فرم بالک تحریک و سبب کاهش مالون دی آلدهید (MDA) شد، اما افزایش میزان MDA توسط نانوذرات مشاهده و بیشترین میزان ROS در تیمار با روتایل به همراه سیترات در روز سوم، ملاحظه شد. درمجموع، تأثیرات تحریک کننده  TiO 2 بر بهبود شاخص‌های میکروجلبک S. platensis و یا تأثیرات منفی آن به فرم و غلظت TiO 2 ، وجود و یا عدم وجود سیترات و نیز مدت زمان تیمار بستگی داشت.