تأثیر عصاره مخمر بر رشد، ویژگی‌های بیوشمیایی و تولید متابولیت‌های ثانویه در کشت‌های درون‌شیشه‌ایی قره‌قاط (Vaccinium arctostaphylos L.)

نویسندگان

1

2 دانشگاه کاشان

3 دانشگاه صنعتی امیرکبیر

doi
10.22108/ijpb.2021.125157.1230
چکیده

پیشرفت در روش‌های کشت درون‌شیشه‌ای سلول‌ و بافت‌های گیاهی، سودمندی گیاهان به عنوان منابع تجدیدپذیر از ترکیبات با ارزش را افزایش داده است. این تحقیق به منظور بررسی تأثیر عصاره‌ی مخمر بر رشد ریزنمونه‌های گره، خصوصیات بیوشیمیایی و مقدار متابولیت‌های ثانویه در کشت‌های درون شیشه‌ای قره‌قاط (Vaccinium ‌arctostaphylos) انجام گردید. برای این منظور، ریزنمونه‌های گره ضدعفونی شده روی محیط کشت MS حاوی 2 میلی‌گرم بر لیتر BAP‌، 1/0 میلی‌گرم بر لیتر IBA و غلظت‌های مختلف عصاره مخمر (غلظت‌های 0، 500، 1000 و 2000 میلی‌گرم بر لیتر) کشت شدند. ریزنمونه های کشت شده در محیط کشت MS فاقد تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی و عصاره مخمر به عنوان شاهد در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که استفاده از عصاره‌ مخمر در غلظت‌های 500 تا 2000 میلی‌گرم بر ‌لیتر تأثیر مثبتی بر تعداد برگ‌ها در هر ریزنمونه، درصد زنده‌مانی و برگ‌دهی ریزنمونه‌های قره‌قاط در مقایسه با محیط کشت‌های فاقد آن نداشته ولی درصد ساقه‌دهی ریزنمونه‌ها را به‌طور معنی‌داری کاهش داده است. نتایج HPLC نشان داد که عصاره مخمر در غلظت‌ 1000 میلی گرم بر لیتر مقدار روتین نمونه برگ را بطور معنی‌داری افزایش داد. به طوریکه بیشترین مقدار روتین (‌‌59/130 میلی‌گرم بر میلی‌لیتر) در محیط کشت‌ حاوی mg/L YE 1000mg/L IBA + 1/0BAP+‌‌ mg/L2MS+ مشاهده شد که 7/2 برابر غلظت آن در تیمار شاهد است. عصاره مخمر اثری بر مقدار کوئرستین در برگ گیاهچه‌های حاصل از کشت درون شیشه ای نداشت. براساس نتایج این تحقیق برای افزایش تولید روتین در کشت‌های درون‌شیشه‌ایی قره‌قاط می‌توان از محرک عصاره مخمر استفاده کرد.