ارزیابی و کاربرد الگوریتم ژنتیک در مکان یابی مراکز خرید با شرایط رقابتی

نویسندگان

1 استادیار گروه سیستم اطلاعات مکانی، دانشکده مهندسی نقش هبرداری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد سیستم اطالاعات مکانی، دانشکده مهندسی نقش هبرداری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد سیستم اطالاعات مکانی، دانشکده مهندسی نقش هبرداری، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.

doi
چکیده

بسیاری از مسائل در جهان واقعی متأثر از پارامترها و اهداف گوناگونی می باشند. با توجه به گسترش روزافزون جمعیت شهرها، ارائه خدمات شهری مناسب به شهروندان اهمیت بالایی پیدا می کند. این تحقیق به مکانی‏یابی بهینه خدمات شهری و به ویژه مراکز خرید می پردازد و عوامل متعددی را مورد توجه قرار می دهد. با تعریف اهداف مختلف مؤثر بر مکان‏یابی، نیازمند استفاده از روش های چندهدفه برای حل مسئله هستیم. دو رویکرد کلی برای حل مسائل چندهدفه، روش های سنتی و فراابتکاری می باشند؛ روش های سنتی همه جواب های بهینه پارتو را ارائه نمی دهند و برای دستیابی به هدف واحد ناچار به وز ن دهی اهداف می باشند. لذا علاوه بر اینکه با وز ندهی به اهداف، نظرات کارشناسی را پیش از حل مسئله در آن وارد می کنند، کارکرد مناسبی نیز برای حل مسائل چندهدفه نشان نمی دهند؛ بنابراین در تحقیقات اخیر ترجیح بر کاربرد روش های فراابتکاری می باشد. از میان روش های فراابتکاری، روش بهبود یافته ای از الگوریتم مرتب سازی را به کار بردیم که الگوریتم ژنتیک پارتوی سریع نام دارد. برای پیاده سازی و حل مسئله مکانی‏یابی بهینه II- نامغلوب مراکز خرید، پس از شناسایی مکان های پتانسیل دار در شهر کرج، با اعمال شرایط رقابتی دو هدف دسترس پذیری و جذب تقاضا تعریف شد و با استفاده از روش الگوریتم ژنتیک پارتوی سریع، ترکیب های چندتایی از مراکز خرید شناسایی گردید. تعداد مراکز خرید پیشنهادی به عنوان ورودی مسئله می باشد و با توجه به نیاز کاربر تعیین می شود و هدف از آن یافتن مکان های مناسب با توجه به اهداف مسئله است. خروجی الگوریتم جواب های بهینه پارتو می باشد. جواب های حاصل از اجرای الگوریتم، مکا نهایی را پیشنهاد می دهد که از مراکز خرید موجود فاصله دارد، تقاضای بیشتری را پوشش می دهد و مکان هایی با دسترس پذیری بالا را ارائه می دهد.

کلیدواژه‌ها