ارزیابی عکس‌العمل دو گونة Bromus tomentellus Boiss و Festuca ovina نسبت به متغیرهای محیطی با الگوی جمعی تعمیم‌یافته ((GAM در مراتع منطقة آبخیز گلندرود استان مازندران

نویسندگان

1 دانشگاه بیرجند

2 دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه

3 دانشگاه بجنورد

doi
10.22108/ijpb.2017.22315
چکیده

بررسی شکل نمودار پاسخ گونه‌های گیاهی نسبت به متغیرهای محیطی یکی از مسائل و موضوعات اساسی در علم بوم‌شناسی (اکولوژی) مرتع است. هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی پاسخ گونه‌های Bromus tomentellus و Festuca ovina در منطقة آبخیز گلندرود استان مازندران نسبت به متغیرهای محیطی با الگوی جمعی تعمیم‌یافته بود.برای انجام پژوهش حاضر، 153 پلات یک متر مربعی در طول شیب ارتفاعی برداشت شدند. نمونه‌برداری با روش تصادفی-سیستماتیک انجام و در سطح نمونه‌گیری، حضور دو گونة B tomentellus و F. ovina ، ارتفاع از سطح دریا، شیب و جهت ثبت شد. همچنین در مرکز هر پلات، نمونه‌های خاک از عمق صفر تا 20 سانتی‌متری برداشت شدند. در هر پلات ویژگی‌های خاک‌شناسی شامل pH محلول، نیتروژن (N)، هدایت الکتریکی (EC)، کربن آلی، درصد شن، سیلت و رس اندازه‌گیری شدند. برای بررسی شکل نمودار پاسخ برای متغیرهای یاد‌شده، از الگوی GAM با پراکنش دوجمله‌ای استفاده شد. داده‌ها با نرم‌افزار R، نسخة 3.0.2، تحلیل و ارزیابی شد. نتایج نشان دادند که متغیر ارتفاع از سطح دریا مهم‌ترین عامل تاثیرگذار بر احتمال حضور گونة B. tomentellus است؛ درحالی‌که مهم‌ترین متغیر تاثیرگذار بر حضور گونة F. ovina ، متغیر درجة حرارت و درصد شیب است. مقدار رس و سیلت، شاخص‌هایی هستند که تاثیر منفی بر توزیع دو گونة B. tomentellus و F. ovina داشته‌اند و با افزایش درصد رس و سیلت خاک امکان حضور هردو گونه کاهش یافته است.