فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گسترش فضای شهری کنترل‌نشده و پراکنده در شهرهای در حال رشد، چالش‌‌های جدی برای پایداری محیط‌زیستی ایجاد کرده است. این پژوهش با هدف پیش‌بینی گسترش فضایی شهری یاسوج و تغییر کاربری‌های حومه آن طی سال‌های 2001  تا 2037  انجام شد. داده‌‌های ماهواره‌ای لندست 7 برای سال‌های 2001 و 2013 و لندست 8 برای سال 2025 مورد استفاده قرار گرفتند. پس از انجام تصحیحات رادیومتری و اتمسفری تصاویر در محیط نرم‌افزار ENVI 5.6، طبقه‌بندی نظارت‌شده با روش حداکثر احتمال (MLC) انجام و صحت آن اعتبارسنجی شد. برای شبیه‌سازی و پیش‌بینی تغییرات، از مدل شبکه خودکار مارکوف (CA-Markov) در محیط نرم‌افزار TerrSet 2020 استفاده شد. نتایج این پژوهش نشان داد که در دورة مورد مطالعه، مساحت مناطق مسکونی و کشاورزی افزایش یافته است. نتایج طبقه‌بندی‌ در هر سه سال مورد بررسی از دقت قابل قبولی برخوردار بوده است، بنابراین می‌توان ادعا کرد که مدل از دقت مکانی و کمّی قابل قبولی برخوردار است. رشد مناطق مسکونی و کشاورزی عمدتاً به قیمت کاهش کمّی و کیفی جنگل‌ها و مراتع حاصلخیز پیرامون شهر صورت گرفته است. نقشة پیش‌بینی برای سال 2037  تشدید روند پراکنده‌روی شهری، گسترش گستردة سکونتگاه‌های پراکنده و تضعیف بیشتر پوشش‌های طبیعی را نشان می‌دهد. یافته‌ها ضرورت بازنگری در الگوهای گسترش فضای شهری یاسوج و اتخاذ رویکردهای مبتنی بر رشد فشرده، تعیین مرز گسترش فضای شهری و حفظ کمربندهای سبز برای تضمین تعادل میان نیازهای توسعه و پایداری اکولوژیک را برجسته می‌سازد. از این‌رو، توصیه می‌شود به‌جای رشد شهری در مناطق پیرامونی و حومه، از ظرفیت درونی شهر استفاده شود.