حقوق طبیعت در شرایط جنگی: مطالعه تطبیقی میان آموزههای اسلامی و مسیحی
نویسندگان
1 مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم.
2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تهران .
doi
10.22034/nrr.2026.70477.1566چکیده
حقوق طبیعت در شرایط جنگی، به عنوان یکی از مباحث مهم اخلاقی و فقهی، در آموزههای دینی اسلام و مسیحیت جایگاه ویژهای دارد که با توجه به تفاوتهای تاریخی و فرهنگی، رویکردهای متفاوتی را به نمایش میگذارد. مسئله اصلی این پژوهش، تحلیل تطبیقی نگرشهای اسلام و مسیحیت نسبت به رعایت حقوق طبیعت در جنگ و بررسی تحولات فکری مرتبط با آن است. هدف پژوهش، تبیین چهارچوبهای نظری و عملی هر دو دین در این حوزه و استخراج نقاط اشتراک و افتراق آنها است. روش تحقیق، مبتنی بر تحلیل محتوای متون مقدس، کتب فقهی و الهیاتی و بررسی دیدگاههای متفکران برجسته در هر دو مکتب دینی به شکل متنی و با ملاحظه زمان به صورت توصیفی-تحلیلی میباشد. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که در اسلام از بین بردن طبیعت بدون ضرورت در شرایط خاص جنگی از نگاه آموزه های قرآن و حدیث و دیدگاه های فقیهان و اندیشمندان اسلامی ناپسند است. این آموزهها از صدر اسلام تاکنون ثبات و استمرار قابل توجهی داشتهاند. آموزههای مسیحی نیز در متون مقدس و دیدگاه های الهیاتی پس از آن نابودی طبیعت را در جنگ مشروع ندانستهاند. البته باید در نظر داشت که در متون مقدس و دیدگاه های تفسیری مسیحیت رویکرد عدم صیانت از محیط زیست نیز ملاحظه می شود.