فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پاسخ به این سؤال که با انتقال عین، حقوق راجع به آن هم به منتقل­‌الیه انتقال می­‌یابد یا خیر، اختلاف نظر وجود دارد، این اختلاف­‌نظرها که بیشتر در مصادیق دیده می­‌شود ناشی از نبود قاعده­‌ای کلی و عام­‌الشمول در این مورد است. توجه به این نکته ضروری است که حقوقی که در ارتباط با عین قرار می‌گیرند گاهی قائم به عین هستند و گاهی قائم به شخص. حقوق قائم به شخص مالک با انتقال عین، جز در صورت تصریح، به مالک جدید منتقل نمی­‌شود اما حقوقی که قائم به عین یا به تعبیر برخی فقیهان صفت عقد هستند به تبع عین به منتقل­‌الیه انتقال می­‌یابد. در مواردی که در قائم به شخص یا قائم به عین بودن حقی تردید شود، هرچند برخی حقوقدانان بیان کرده­‌اند تا جایی که ممکن است باید برای آثار معامله پایگاه عینی پیدا کرد لکن به­‌نظر می­‌رسد باید بین مواردی که انتقال قهری است با موارد انتقال قراردادی تفاوت گذاشت. در این پژوهش که به شیوه تحلیلی و با تکیه بر منابع دست اول فقیهان اسلامی به سرانجام رسیده است، نویسنده در پی یافتن قاعده کلی با تکیه بر شواهد و برخی ادله این­‌گونه نتیجه­‌گیری کرده است که در انتقال قهری اصل بر انتقال حقوق و در انتقال قراردادی اصل بر عدم انتقال آن است.